Bullying από σπίτι…

Το Bullying έχει ταυτιστεί με τον σχολικό εκφοβισμό. Όμως στην πραγματικότητα, δεν είναι ένα φαινόμενο που ξεκινά στο σχολείο, αλλά μια κατάσταση που το άτομο βιώνει ήδη στο σπίτι του συχνά από τους γονείς αλλά και από τα αδέρφια του με την σιωπηρή ή και ξεκάθαρη συναίνεση των γονιών του.

Bullying από σπίτι...

Όταν μέσα στην ίδια του την οικογένεια έχει δεχτεί προσβολές και ταπεινώσεις όπως: «Χοντρούλα κουνήσου, βιαζόμαστε», «Τι άχρηστος που είσαι!», «Ε, ελέφαντα, θα έρθεις;», «Προσοχή έρχεται η μπουλντόζα!», «Ο ηλίθιος πήρε πάλι 5 στα μαθηματικά!», «Έτσι άσχημη που είσαι, φαντάζεσαι ότι θ’ αρέσεις στα αγόρια;», «Ποια νομίζεις ότι είσαι; Η βασίλισσα της Αγγλίας;», πώς θα μπορέσει άραγε να αντιμετωπίσει τις προσβολές στο σχολείο.

Ελάχιστα είναι τα παιδιά που δεν τα προσέβαλαν ποτέ οι γονείς τους. Αυτές οι υποτιμήσεις μοιάζουν με συναισθηματικά χαστούκια. Πληγώνουν εξίσου το παιδί/έφηβο που τις ανέχεται αλλά και τον ενήλικα που τις προφέρει. Το κυριότερο είναι ότι πληγώνουν για πάντα τη σχέση τους.

Η λεκτική βία

Πιστεύουμε οι περισσότεροι ότι η λεκτική βία είναι ανώδυνη. Στο σχολικό περιβάλλον οι προσβολές είναι σχεδόν κανόνας. Οι έφηβοι συνηθίζουν να εξαπολύουν προσβολές προς τους συνομήλικους τους και να αντέχουν αυτές που οι άλλοι τους απευθύνουν, προκειμένου να ανήκουν στην ομάδα.

Κι όμως, αυτές οι στάσεις της περιφρόνησης και της υποτίμησης είναι ήδη επίπονες όταν προέρχονται από κάποιο φίλο κι ακόμη περισσότερο όταν προέρχονται από τους ίδιους τους γονείς μας. Οι συνηθισμένες προσβολές πληγώνουν περισσότερο από ό,τι θέλουμε να πιστεύουμε.

Bullying στο σπίτι

Στο σπίτι οι γονείς είναι ικανοί να μιλήσουν με εντελώς προσβλητικό τρόπο στο παιδί τους και να πιστεύουν ότι δικαιολογούνται γιατί δήθεν το κινητοποιούν να γίνει καλύτερο. Αυτό που καταφέρνουν είναι να πληγώνουν τα παιδιά τους και να τα ωθούν να δημιουργήσουν ένα συναισθηματικό φρούριο που θα εμποδίζει την βίωση του θυμού και της οργής για την άδικη επίθεση που δέχονται. Καταλήγουν να μην αισθάνονται πια και να κλείνονται στον εαυτό τους.

Συνήθως παρατούν την ενασχόληση για την οποία δέχονται την έντονη κριτική και τις προσωπικές προσβολές.

Επειδή αγαπούν τους γονείς τους και δεν θέλουν να τους αμφισβητούν, προτιμούν να καταστρέψουν τη δική τους εικόνα, αφού πλέον δεν έχουν εμπιστοσύνη στον εαυτό τους.

Δεν μπορούν όμως να συνδέσουν αυτή την εικόνα που έχουν για τον εαυτό τους με την στάση του γονιού, γιατί τον θεωρούν εξαίρετο, ανώτερο, άνετο με τη ζωή και γενικά κυρίαρχο.

Η εξουσία των γονιών

Όμως θα ρωτούσε κανείς, με ποιον τρόπο επωφελείται ο γονιός κάνοντας το παιδί του να υποφέρει έτσι;

Διατηρεί την εξουσία. Δεν επιτρέπει στα συναισθήματά του να αναδυθούν. Υπήρξε καταπιεσμένος από τον δικό του γονέα, ταπεινωμένος, υποτιμημένος. Είναι η σειρά του να είναι καυστικός κι έτσι δεν αφήνει τα συναισθήματά του να αναδυθούν στην επιφάνεια. Πέρα από τον έλεγχο επάνω στο παιδί του, στην πραγματικότητα προσπαθεί να ελέγξει τα δικά του συναισθήματα, να τα κρατήσει κρυμμένα.

Στην πραγματικότητα η προσβολή δεν απευθύνεται στο ίδιο το παιδί, αλλά πώς μπορεί να το ξέρει; Τα παιδιά πιστεύουν τους γονείς τους.

Από πού προέρχονται αυτές οι προσβολές; Συχνά, τις έχουμε ακούσει, μας τις έχουν απευθύνει όταν ήμαστε μικροί. Για να αντέξουμε αναγκαστήκαμε ασυνείδητα να απαλείψουμε την επιθετική τους πλευρά. Τις εσωτερικεύσαμε, κρύβοντας τον πόνο. Ο μηχανισμός αυτός είναι αμυντικός.

Η προσβολή αποτελεί προβολή επάνω στον άλλον, ώστε να προσπαθήσουμε να σταματήσουμε τον πόνο που αισθανόμαστε μέσα μας. Πίσω από μία προσβολή υπάρχει πάντα η προσωπική μας ιστορία, ένα τραύμα που μας πονά ακόμη, συναισθήματα και ανάγκες.
Οι προσβολές μας δεν είναι αθώες. Προβάλλονται επάνω στα παιδιά μας, αλλά δε λένε τίποτε για αυτά. Μιλάνε για τα δικά μας τραύματα.
Οι προσβολές, οι υποτιμήσεις, οι επικρίσεις, οι βρισιές δεν αποτελούν εκπαιδευτικές μεθόδους, αλλά βία, ακόμη κι όταν, και ιδίως όταν οι γονείς είναι αυτοί που προσβάλλουν. Οι επικρίσεις αποτελούν χτυπήματα έναντι του άλλου, ώστε να μην αναγκαστούμε να κοιτάξουμε μέσα μας.

Πηγή: https://www.psychology.gr

Ελικόπτερο του παιδιού

Τα τελευταία χρόνια οι γονείς με μεγάλη εμπλοκή αποκαλούνται από τους ειδικούς γονείς-«ελικόπτερο», που αιωρούνται δηλαδή πάνω από το παιδί – μαθητή, με τρόπους που θα μπορούσαν να εμποδίζουν τη μάθηση και την ανάπτυξη του.

Ελικόπτερο του παιδιού

Το να ενδιαφέρεται ο γονέας για το παιδί του και να το υποστηρίζει θεωρείται γενικά θετικό. Αλλά τα τελευταία χρόνια οι γονείς με μεγάλη εμπλοκή αποκαλούνται από τους ειδικούς γονείς «ελικόπτερο», που αιωρούνται δηλαδή πάνω από το παιδί –μαθητή, με τρόπους που θα μπορούσαν να εμποδίζουν τη μάθηση και την ανάπτυξη του.

Οι γονείς-ελικόπτερο κινούνται πάνω και γύρω από τα παιδιά τους και παρεμβαίνουν μόλις το παιδί αντιμετωπίζει μια δυσάρεστη κατάσταση ή αβεβαιότητα. Ο όρος σηματοδοτεί ότι οι γονείς «υπερπαρεμβαίνουν» στη ζωή του παιδιού τους και είναι υπερβολικά προστατευτικοί. Οι γονείς αιωρούνται πρόθυμα και ακούραστα, οργανώνοντας πολλές περιοχές της ζωής του παιδιού, από το σχολείο μέχρι και το χώρο εργασίας. Στη βιβλιογραφία χρησιμοποιείται και ο όρος «γονείς καμικάζι» (Sue Schellenbarger, 2006), επειδή έχουν ήδη παρέμβει πάρα πολύ στο σχολείο και στο πανεπιστήμιο φέρνοντας στο όριο τους εκπαιδευτικούς και συμβούλους και επιδιώκοντας να κάνουν το ίδιο στον χώρο εργασίας.

Οι περισσότεροι γονείς ελικόπτερα είναι απλώς υπερευαίσθητοι και αυτό σημαίνει ότι καλούν ή στέλνουν μηνύματα στα παιδιά τους τρεις ή τέσσερις φορές την ημέρα, διαβάζουν και κάνουν τις εργασίες του παιδιού τους, πλένουν τα πιάτα και τα ρούχα τους (εννοώντας σε μεγαλύτερη ηλικία) ή τα παίρνουν τηλέφωνο για να τα ξυπνήσουν για το σχολείο και το πανεπιστήμιο. Από την άλλη τα παιδιά δίνουν στους γονείς τους τους κωδικούς πρόσβασης στους λογαριασμούς τους, έτσι ώστε οι γονείς να ελέγχουν τους βαθμούς τους και γενικά ότι συμβαίνει στη ζωή τους, ώστε πάλι να παρεμβαίνουν όποτε πιστεύουν ότι το παιδί τους αδικείται (σχεδόν πάντα δηλαδή) (Shannon Colavecchio-Van Sickler, 2006). Μερικοί γονείς-ελικόπτερο κινούνται σε ανήθικους χώρους, διδάσκοντας άθελά τους τα παιδιά, πως είναι αποδεκτό στο πανεπιστήμιο για παράδειγμα να χρησιμοποιούν λογοκλοπή ή να παραποιούν αρχεία και κοινώς «να πατούν επί πτωμάτων» για να φτάσουν στο δρόμο τους.

Υπάρχει μια κινητήρια δύναμη αλλαγής που συμβαίνει στην κοινωνία μας – ακόμα και στον κόσμο, που δεν δείχνει κανένα σημάδι αντιστροφής. Αυτή η κινητήρια δύναμη είναι η ικανότητα να είμαστε σε συνεχή επικοινωνία με τους άλλους. Θεωρείται μια μόνιμη αλλαγή στη δομή και τον ιστό της κοινωνίας που οδηγεί τις αλλαγές σε άλλους τομείς. Με το πέρασμα των χρόνων και με την εμφάνιση των κινητών τηλεφώνων, γι’ αυτούς τους γονείς, η συνεχής επικοινωνία είναι φυσιολογική. Έτσι οι μαθητές ή οι φοιτητές δέχονται εύκολα να μιλάνε με τους γονείς τους τρεις ή τέσσερις φορές την ημέρα – ανταλλάσσοντας ευχαρίστηση και αναζητώντας συμβουλές. Ο Meno, ψυχολόγος του Πανεπιστημίου της Indiana-Bloomington και σύμβουλος σπουδαστών, αποκαλεί το κινητό τηλέφωνο ως «Εικονικό ομφάλιο λώρο» (Boen, 2007). «Ακόμη και από μακριά, οι γονείς μπορούν να πετάξουν εύκολα πάνω στα παιδιά τους». Η Amy Rainey αναφέρει σχετικά με μια μελέτη που κυκλοφόρησε το Μάρτιο του 2006: «Από τους 893 γονείς που ερωτήθηκαν, το 74% επικοινωνούσε με τον φοιτητή ους δύο έως τρεις φορές την εβδομάδα και ένας στους τρεις τουλάχιστον μία φορά την ημέρα» (Hunt, 2008).

Η Mary Elizabeth Hughes, κοινωνιολόγος στο πανεπιστήμιο του Duke, υποδηλώνει ότι η αύξηση των ελικοπτέρων μπορεί να αποτελεί ένδειξη οικονομικής ανασφάλειας (Carroll, 2005). Ο δείκτης εμπιστοσύνης των καταναλωτών, ο δείκτης ανεργίας και οι θέσεις εργασίας σε επίπεδο ανώτατης διοίκησης έχουν ενισχύσει τις ανασφάλειες των ανθρώπων σχετικά με την οικονομία. Για παράδειγμα, μια μητέρα συνειδητοποίησε ότι υπάρχουν πολλά πράγματα πέρα από τον έλεγχό της που μας απειλούν όπως τρομοκράτες και το περιβάλλον, αλλά λέει: «Μπορώ να ελέγξω πώς η κόρη μου ξοδεύει την ημέρα της» (Strauss, 2006).

Υπήρξε επίσης μια αλλαγή στον τρόπο ζωής. Οι γονείς θεωρούν τους εαυτούς τους υπεύθυνους για να βοηθήσουν τα παιδιά τους να κάνουν καλύτερες επιλογές – συμπεριλαμβανομένων των σχολών στις οποίες πρέπει να πάνε, ποιες θέσεις εργασίας πρέπει να πάρουν και πού οδηγούν οι ζωές τους. Λίγοι γονείς καταλαβαίνουν ότι δεν είναι φίλοι του παιδιού τους. Αυτό μπορεί να μην συμβαίνει με τα παιδιά, ωστόσο, καθώς αρκετοί ανέφεραν ότι οι γονείς τους ήταν οι καλύτεροι φίλοι τους.

Επίσης, οι γονείς σήμερα έχουν συνήθως λιγότερα παιδιά από την οικογένειά από την οποία προήλθαν. Αυτό σημαίνει ότι περισσότερα χρήματα και χρόνος μπορούν να δαπανηθούν σε κάθε παιδί. Συνεπώς, αυτό από μόνο του δημιουργεί στους γονείς υπερπροστατευτικές συμπεριφορές και ανάγκη έντονης ανάμειξης στη ζωή των παιδιών τους (Strauss, 2006).

Τέλος, οι γονείς επίσης παραδέχονται ότι η δική τους αυτοεκτίμηση μπορεί να ολοκληρωθεί με την επιτυχία του παιδιού τους. Σε μια μελέτη που έγινε σε 408 γονείς, οι Eaton και Pomerantz, (2004) διαπίστωσαν ότι το 20% των γονέων βρέθηκε να βασίζει τη δική του αυτοεκτίμηση στην απόδοση του παιδιού τους.

Το αποτέλεσμα μιας τέτοιας γονικής συμπεριφοράς, είναι το παιδί να μένει πάντα εξαρτημένο από τους γονείς του, να αισθάνεται ότι μόνο του δεν μπορεί να τα καταφέρει, αποδυναμώνει την αυτοπεποίθησή του και αν κάποια στιγμή επιχειρήσει να αντιδράσει σε όλο αυτό τότε τα νέα δεδομένα που θα προκύψουν θα είναι ιδιαιτέρως επώδυνα για όλους.

Πηγή: https://www.psychologynow.gr

Γονεϊκή Αποξένωση

Ο όρος «Γονεϊκή Αποξένωση», ήταν και πιθανότατα παραμένει, άγνωστη για τους περισσότερους. Ωστόσο, στην πραγματικότητα, είναι ένα ουσιαστικό πρόβλημα, πασίγνωστο και υπαρκτό στη ζωή εκατομμυρίων οικογενειών που το βιώνουν.

Γονεϊκή Αποξένωση

Τι είναι όμως η Γονεϊκή Αποξένωση; Ο νομικός Μάριος Ανδρικόπουλος, ο οποίος ξεκίνησε αυτήν την κοινωνική προσπάθεια, ο οποίος ίδρυσε και διαχειρίζεται τη μη κερδοσκοπικού χαρακτήρα ιστοσελίδα για την Γονεϊκή Αποξένωση, δίνει την απάντηση μιλώντας στο ΑΠΕ-ΜΠΕ.

Η Γονεϊκή Αποξένωση είναι παιδική κακοποίηση και μπορεί εύστοχα να οριστεί ως μία κατάσταση, όπου ο αποξενωτής γονέας «διαβάλλει, δημιουργεί ψευδείς αναμνήσεις, υποσκάπτει, συκοφαντεί ασύστολα τον αποξενωμένο γονέα, προκειμένου να κάνει το παιδί του να τον μισήσει».

Και συνεχίζεται υποστηρίζοντας ότι η Γονεϊκή Αποξένωση είναι παραβατική συμπεριφορά και εκφράζεται αρχικά μέσω της άμεσης ή έμμεσης παρεμπόδισης επικοινωνίας του «στοχοποιημένου γονέα» (targeted parent). Δεν σταματάει όμως εκεί.

Στην πράξη το αποξενωμένο παιδί, όχι απλά χάνει την επικοινωνία με το στοχοποιημένο γονέα, αλλά βαθμιαία αναπτύσσει με «υποβολιμότητα», την οποία προκαλεί ο αποξενωτής γονέας, αρνητικά συναισθήματα για τον «στοχοποιημένο γονέα» δίχως να υπάρχει αιτία και με τελικό στόχο του αποξενωτή γονέα τη διαγραφή του στοχοποιημένου/αποξενωμένου γονέα από την ίδια τη συνείδηση του παιδιού (erased parent).

Τότε προκαλείται το λεγόμενο σύνδρομο των «ψευδών αναμνήσεων», όπου μέσω της διακοπής της επικοινωνίας, καθώς και λοιπών πρακτικών αποξένωσης, «σβήνουν» οι εικόνες του αποξενωμένου γονέα και αντικαθίστανται από την ψευδή εικόνα που περνάει ο αποξενωτής γονέας.

Τα παιδιά καθίστανται «όμηροι» του αποξενωτή γονέα και προέκταση του εις βάρος του αποξενωμένου, παρά πάσα λογική σεβασμού της παιδικής ψυχής. Η Γονεϊκή Αποξένωση είναι εξελικτική συμπεριφορά και σκόπιμο είναι να προληφθεί και να περισταλεί στο αρχικό στάδιο. Αυτός είναι ζήτημα αποτελεσματικού νομικού πλαισίου και αποφασισμένων θεσμών απονομής Δικαιοσύνης λέει στο ΑΠΕ-ΜΠΕ ο κ. Ανδρικόπουλος.

Το Σύνδρομο Γονεϊκής Αποξένωσης (Parental Alienation Syndrome – PAS) είναι ένας όρος που αρχικά δημιούργησε ο Richard A. Gardner στις αρχές της δεκαετίας του 1980. Όμως η Γονεϊκή Αποξένωση δεν πρέπει να συγχέεται με αυτό, καθώς είναι η πράξη και το σύνδρομο αυτής το αποτέλεσμα.


Στη γονεϊκή πραγματικότητα το ζητούμενο είναι η αντιμετώπιση της πράξης της Γονεϊκής Αποξένωσης, η οποία είναι απολύτως νοσηρή και απαράδεκτη κατάσταση, τονίζει ο κ. Ανδρικόπουλος. Συχνά συνυπάρχει με σύστοιχες διαταραχές όπως το «Malicious Parent Syndrome» (βλ. σχετικά Ira Daniel Turkat). Ο Παγκόσμιος Οργανισμός Υγείας (WHO) το Μάιο του 2019, αποδέχθηκε την ένταξη της Γονεϊκής Αποξένωσης στην τρέχουσα έκδοση ICD-11 στον Κωδικό QE.52 Problem Caregiver-Child Relationship.

Σύμφωνα με τον κ. Ανδρικόπουλο η Γονεϊκή Αποξένωση αφορά χιλιάδες γονείς και παιδιά και τρέφεται από τη σιωπή, αλλά και από την καθυστέρηση στην επέμβαση της Δικαιοσύνης.

Αναφορικά με την παρουσία της ιστοσελίδας στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης ο κ. Ανδρικόπουλος σημείωσε στο ΑΠΕ-ΜΠΕ ότι σκοπός της σελίδας είναι πρωτίστως να αναδείξει την κοινωνική αυτή μάστιγα, με μόνο γνώμονα την προστασία της παιδικότητας, το σεβασμό στο Νόμο και τα δικαιώματα των γονέων ανεξαρτήτως φύλου.

Στόχος η κοινωνική εγρήγορση και η συνδρομή στην υιοθέτηση καινοτόμων και αποτελεσματικών λύσεων και προτάσεων για την πάταξη του βαθιά αντικοινωνικού αυτού φαινομένου.

Η Δράση κατά της Γονεϊκής Αποξένωσης προσεγγίζει το θέμα μέσα από διεθνή οπτική και αναδεικνύει τον παγκόσμιο χαρακτήρα του ζητήματος αυτού, παρουσιάζοντας άρθρα, τραγούδια, βίντεοκλιπς και συνεντεύξεις από όλο τον κόσμο.

Ταυτόχρονα χρησιμοποιώντας εμβληματικά ελληνικά και διεθνή hashtags καθημερινά αναδεικνύει τη σημασία του αγώνα κατά της Γονεϊκής Αποξένωσης και ενισχύει την κοινωνική εγρήγορση πάνω σε αυτή τη μάστιγα.

Ο αγώνας κατά της Γονεϊκής Αποξένωσης βρίσκει το δρόμο μέσα από τα μέσα κοινωνικής δικτύωσης με hashtags όπως: #dontgiveuponme #parental_alienation_is_child_abuse #parentalalienation #parentalalienationawareness #erased#never_give_up #ως_εδω #γονεικηαποξενωση #equalparenting #κρατος_δικαιου #νεαροι_Ελληνες_πολιτες #γιατιδεναντιδρας #actagainst_pa_gr.

Η «Δράση» δεν είναι όμως φωνή διαμαρτυρίας, λέει ο κ. Ανδρικόπουλος, αλλά προβαίνει και σε συγκεκριμένες προτάσεις, όπως η καθιέρωση επιβαρυντικής περίστασης ως προς την παραβίαση αποφάσεων επικοινωνίας γονέα-τέκνου, η θέσπιση θέσης Εισαγγελέα Γονεϊκής Αποξένωσης, μαζί με αυτή της υφιστάμενης θέσης Εισαγγελέα Ενδοοικογενειακής Βίας, με ταυτόχρονη αναμόρφωση του Νόμου περί ενδοοικογενειακής βίας, την αναμόρφωση του Νόμου ως προς την ανάθεση επιμέλειας προς τη σύγχρονη κατεύθυνση της ίσης επιμέλειας, την ίδρυση Δικαστηρίων Οικογενειακών Υποθέσεων. Προτείνει επίσης την εκκίνηση εκστρατείας επιμόρφωσης, τόσο των Δικαστών και Εισαγγελέων, όσο και των ειδικών ψυχικής υγείας και των Δικηγόρων.

Καταλήγοντας, ο κ. Ανδρικόπουλος σημειώνει στο ΑΠΕ-ΜΠΕ: η Γονεϊκή Αποξένωση ΔΕΝ είναι ιδιωτική διαφορά. Είναι παιδική κακοποίηση. Είναι κακοποίηση της παιδικής ψυχής και αφορά τη δημόσια τάξη. Είναι προσβολή στον πολιτισμό μας. Είναι συνεπώς η καταστολή της συνταγματική υποχρέωση της Ελληνικής Δημοκρατίας περί προστασίας των νεαρών Ελλήνων πολιτών. Επιζητούμε και προσβλέπουμε στην κοινωνική εγρήγορση και στη δύναμη της φωνής της Κοινωνίας των Πολιτών.

Πηγή: https://www.psychologynow.gr/arthra-psyxologias/oikogeneia-kai-paidi/paidiko-trayma/7604-goneiki-apoksenosi-mia-alli-morfi-paidikis-kakopoiisis.html


Πηγή: amna.gr