Απόρριψη

Απόρριψη… Μία λέξη, με πολλές συνέπειες, που δημιουργεί πολλές σκέψεις και πολλά περαιτέρω συναισθήματα… φόβους, άγχη…

Πόσες φορές δεν έχουμε μιλήσει για ανθρώπους που μεγάλωσαν σε απορριπτικό περιβάλλον και ανέπτυξαν συμπεριφορές άμυνας, χαμηλή αυτό-εικόνα, φόβο απόρριψης, φόβο εγκατάλειψης, φόβο μοναξιάς.

Απόρριψη

Τι είναι απόρριψη

Αν σας ρωτούσε κάποιος τι είναι απόρριψη, ποια λέξη θα σας ερχόταν στο μυαλό πρώτη;

Αναζητώντας ετυμολογικά τη σημασία της οι ορισμοί που βρήκα ήταν:

  • η άρνηση (κάποιου) να εγκρίνει, να αποδεχτεί (κάποιον/κάτι)
  • η αξιολόγηση κάποιου ως ακατάλληλου
  • (ιατρική) η αδυναμία του οργανισμού να αφομοιώσει ξένο σώμα ή ξένο ιστό
  • το πέταμα (των απορριμμάτων)

Άρνηση, αποδοχή, ακατάλληλος, πέταμα. Λέξεις που συχνά τις συνδέουμε με την απόρριψη και τα συναισθήματα που μας προκαλεί.

Ίσως γιατί βιώνουμε την απόρριψη πιο έντονα, ίσως όμως και γιατί υπάρχει αντικειμενικά μια ασυμβατότητα ανάμεσα σε αυτό που απορρίψαμε. Ένα βιογραφικό μπορεί να απορρίφθηκε για μία θέση αν ήταν ακατάλληλο, ένας εν δυνάμει σύντροφος μπορεί να απορρίφθηκε γιατί δεν ταιριάζαμε μαζί του.

Απορριπτικό περιβάλλον και οι επιδράσεις του

Συχνά ο άνθρωπος που έχει μεγαλώσει μέσα σ’ ένα απορριπτικό περιβάλλον:

  • Έχει μάθει να αρκείται στα λίγα
  • Έχει μάθει να παλεύει μόνιμα για την αποδοχή
  • Έχει μάθει να φοβάται μόνιμα την απόρριψη
  • Έχει μάθει να εστιάζει στα θέλω και στις απόψεις των άλλων και να μειώνει τα δικά του

Η αλήθεια είναι ότι ένα παιδί που πρέπει να προσπαθήσει για την αγάπη και την αποδοχή των γονιών του και όχι να τη λάβει απλόχερα, έχει μάθει ότι για να αγαπηθεί πρέπει να κάνει πράγματα συνέχεια, πρέπει να προσφέρει, πρέπει να αποδεικνύει την αξία του.

Και πάλι όμως, όσο κι αν προσπαθήσει, ο απορριπτικός γονέας πάντα θα ακυρώνει το παιδί του με τη συμπεριφορά του και το ύφος του. Πάντα θα ζητάει κάτι παραπάνω, πάντα θα έχει ένα ανικανοποίητο.

Οι άνθρωποι με φόβο απόρριψης κρύβονται.. Κρύβουν τα πραγματικά τους θέλω και υιοθετούν συμπεριφορές των άλλων, στην προσπάθειά τους να γίνονται αρεστοί και να μην απορριφθούν, στην προσπάθειά τους να μην είναι μόνοι.

Δεν κυνηγάνε τα όνειρά τους. Ίσως γιατί συχνά δεν τα γνωρίζουν. Ίσως γιατί μαθαίνουν να είναι παθητικοί και φοβούνται ότι αν διεκδικήσουν θα χάσουν.

Ουσιαστικά, οι άνθρωποι με φόβο απόρριψης, αναζητούν την επιβεβαίωση και την αξία τους μέσα από τις σχέσεις τους και τα μάτια των άλλων, μέσα από την επιβεβαίωση που τους δώσουν οι άλλοι, γιατί οι ίδιοι δεν έχουν μάθει να την δίνουν στον εαυτό τους.

Διαχείριση της απόρριψης

Να προσπαθήσει να κατανοήσει αν όντως ήταν απόρριψη ή αν τελικά βίωσε το γεγονός πιο έντονα από αυτό που ήταν στην πραγματικότητα μήπως του έδωσε μεγαλύτερη αξία από αυτή που του αναλογούσε;

Να μαθαίνει από την απόρριψη και να κάνει αυτό-αξιολόγηση και όχι αυτό-κριτική. Η διαφορά ανάμεσα στην αυτό-αξιολόγηση και στην αυτό-κριτική είναι λεπτή, αλλά ουσιαστική.

Να αναγνωρίζει σκέψεις και συναισθήματα

Να εστιάζει στο τώρα και να μην συσχετίζει με το παρελθόν. Τις δύσκολές μας στιγμές ενεργοποιούνται όλοι οι δαίμονές μας, οπότε δεν μπορούμε να έχουμε αντικειμενική κρίση και τα λάθη του παρελθόντος συμπαρασύρουν τις μικρές ή μεγάλες αλλαγές του παρόντος.

Να παραδέχεται μία λάθος επιλογή και να μαθαίνει από αυτήν. Η απόρριψη πρέπει να γίνει δάσκαλος και όχι τιμωρός μας. Ας θυμόμαστε πάντα ότι μία αποτυχία, μία άρνηση, ακόμα και μία απόρριψη δεν πρέπει να την αφήσουμε να ορίσει την ταυτότητά μας.

Να είναι επιεικής με τον εαυτό του και να έχει ανθρώπους γύρω του, που να είναι σύμμαχοί του. Οι σύμμαχοι είναι ένα δώρο στη ζωή μας, είναι πολύτιμοι, γιατί ουσιαστικά μας εμπνέουν, μας κινητοποιούν, μας βοηθούν, μας εξελίσσουν και γίνονται οι υποστηρικτές μας στις δύσκολες μας στιγμές.

Πηγή: https://www.psychology.gr/psychologia-sxeseon/4175-epivionontas-apo-tin-aporripsi.html

Είκοσι παράδοξοι θρύλοι

Είκοσι Παράδοξοι θρύλοι που διασώθηκαν για χιλιάδες χρόνια στόμα με στόμα, κρυμμένοι στα βάθη των αιώνων και γεγονότα που η ιστορία αρνήθηκε να καταγράψει ως ιστορικά. Μπορεί η παγκόσμια επιστημονική κοινότητα να κωφεύει, αλλά δεν αργεί ο καιρός που οι ιστορικοί θα αναγκαστούν να δεχτούν την αρχαία υπερτεχνολογία του απώτατου παρελθόντος!

Πρώτο παράδοξο

Ο Άβαρης

Ο Άβαρης πάνω σε χρυσό μαγικό βέλος ταξίδευε από τόπο σε τόπο Θαυματοποιός, μάγος και ιατρός της αρχαιότητος, υιός του Σεύθου. Ήταν ιερέας του Απόλλωνος, ο οποίος τον είχε καταστήσει ικανό να κάνει θαύματα και να ταξιδεύει από τόπο σε τόπο διασχίζοντας τον αέρα πάνω σε χρυσό μαγικό βέλος, όπως μας αναφέρει ο Ηρόδοτος.

Ο Άβαρης σαν ιππέας έκαμε ταξίδια στους αιθέρες. Μετά από εντολή του Απόλλωνος, έκανε το γύρω της γης χωρίς να λάβει καμία τροφή σε όλο το διάστημα της περιφοράς, δηλαδή του γύρου της γης. Όταν ήλθε στην Ελλάδα θεράπευσε ασθενείς, δίδαξε την ιατρική επιστήμη, καθάρισε συνειδήσεις, έσωσε ψυχές, κατέπληξε τον κόσμο με τα υπερφυσικά έργα του και τις προφητείες του. Σε αυτόν αναφέρονται ο Πλάτωνας στο έργο του «Χαρμίδης», ο Μένδης της Αιγύπτου στο έργο του «Φυσικά», ο Ηρακλείδης ο Ποντικός (από την Ηράκλεια του Πόντου) και πολλοί άλλοι. Ο Ηρόδοτος στο 4ο βιβλίο του γράφει πολλές λεπτομέρειες για την ζωή του Άβαρη. Στην αρχαιότητα κυκλοφορούσαν πολλά αποκρυφιστικά βιβλία, τα οποία αποδίδοντο στον Άβαρη, όπως τα Σκυθικά μυθεύματα και μια Θεογονία σε πεζό λόγο.

Δεύτερο παράδοξο

Οι μηχανικοί σκύλοι

Οι χρυσοί και ασημένιοι αθάνατοι πανίσχυροι μηχανικοί σκύλοι του βασιλέως Αλκίνοου.Οι Θεοί ήταν ιδιαίτερα ευχαριστημένοι με τον βασιλιά Αλκίνοο και μέσω της τέχνης του Ηφαίστου του χάρισαν χρυσούς και ασημένιους αθάνατους και πανίσχυρους μηχανικούς σκύλους για την προστασία του παλατιού του.

Τρίτο παράδοξο

Οι χρυσές θεραπαινίδες του Ηφαίστου στον Όλυμπο

Ο Ήφαιστος αν και τυπικά ήταν παντρεμένος με την Αφροδίτη αισθανόταν πολύ μοναξιά και αναγκάστηκε να φτιάξει μερικές χρυσές γυναίκες – θεραπαινίδες να τον βοηθάνε στο εργαστήριο, να τον στηρίζουν για να περπατάει καλύτερα, αλλά και για να έχει κάποιον να μιλάει. Επίσης είχε κατασκευάσει για τους θεούς, κοπέλες σαν τα «κρύα τα νερά», όμως ήταν από χρυσό, και είχαν ένα πλεονέκτημα, δεν μιλούσαν. Αλλά ότι ήθελαν οι θεοί το έκαμαν, δηλαδή φέρε μου, νέκταρ, έφερνε νέκταρ. Φέρε μου αμβροσία, έφερνε αμβροσία, ότι τις ζητούσαν έκαναν. Δηλαδή «υπηρέτριες» του Ολύμπου, όπου δεν ήταν άνθρωποι, χρυσές, δηλαδή άψυχα όντα. Μήπως ρομπότ; πράγμα που κατά τον Isaac Asimov αποτελεί την πρώτη αναφορά σε ρομπότ. Επίσης ο Ήφαιστος είχε κατασκευάσει για τους θεούς κάτι σαν μικρά τραπεζάκια, που κάθε ένα είχε αυτό που ήθελε ο κάθε θεός, και τα οποία εκινούντο μόνα τους, και τα ονόμαζον «αυτόματον». 

Τέταρτο παράδοξο

Οι βοηθοί του Ηφαίστου

Είχε κατασκευάσει «αυτόματα» και για τον εαυτόν του, άνδρες από χρυσό ή μπρούτζο άνδρες οι οποίοι ήσαν επιστήμονες, τεχνίτες και οποίοι βοηθούσαν τον Ήφαιστο σε ότι τεχνούργημα ήθελε να κατασκευάσει. 

Πέμπτο παράδοξο

Ο Τάλως κατασκευή του Ηφαίστου

Ένας από τους Είκοσι Πανάρχαιους θρύλους
Ο Τάλως

Ο Τάλως ήταν κατασκεύασμα του Ηφαίστου, ο οποίος ήταν ένας πανύψηλος πολεμιστής χάλκινος δώρο στον βασιλέα της Κρήτης τον Μίνωα. Ο Τάλως έκανε τον γύρω της Κρήτης 3 φορές το 24ωρο. Όποιον έβλεπε να πλησιάζει και ήταν επικίνδυνος, του έριχνε βράχια και του βούλιαζε το καράβι. Λέγεται ο Ηφαίστος θέλοντας να τιμήσει τον Τάλω για τον άδικο χαμό, είχε σπρωχθεί από τον Δαίδαλο «κατά λάθος» από την Ακρόπολη.Ο Τάλως φαίνεται πως ήταν ένας από τους καλύτερους αρχιτέκτονες της εποχής διότι σε αυτόν αποδίδεται το κτίσιμο των ναών της Αθηνάς και του Ποσειδώνος. Ο ναός της Αθηνάς κτίστηκε εις τον βράχο της Ακροπόλεως όπου σε αυτόν μάλλον είχε τοποθετηθεί για πρώτη φορά τον ξύλινο άγαλμα της προστάτιδος θεάς της πόλεως. Ήταν ένας πάρα πολύ όμορφος νέος και λέγεται πως αυτή η μεγάλη του επιτυχία είναι που παρακίνησε την ζηλοφθονία του Δαίδαλου προς τον Τάλω και τον γκρέμισε «κατά λάθος» από την Ακρόπολη με αποτέλεσμα τον θάνατο του μεγάλου αρχιτέκτονα. Η ιστορία αναφέρει πως ο Άρειος Πάγος που ανέλαβε την υπόθεση της εκδικάσεως του θανάτου του Τάλω καταδίκασε τον Δαίδαλο αφού και σαφώς δεν δέχτηκε την δικαιολογία της «κατά λάθους» ρίψεώς του αρχιτέκτονος από τον βράχο της Ακροπόλεως. Δια την αποφυγή τιμωρίας ο Δαίδαλος έφυγε από την Αθήνα και ως φυγάς πηγαίνει στην Κρήτη. Εδώ αρχίζει και η σχέση του με τον Μίνωα. Άλλοι λένε ότι δεν είχε ουδεμία σχέση ο Τάλως του Δαιδάλου με τον Τάλω του Ηφαίστου. 

Έκτο παράδοξο

Μεταλλικά ιπτάμενα άρματα

Ο Όμηρος, στα έπη του, περιγράφει τις αστραπιαίες μετακινήσεις των ολύμπιων θεών στον αιθέρα με μεταλλικά άρματα. Μας δίνει, με τον τρόπο αυτόν, την υπόνοια μιας θεϊκής τεχνολογίας πολύ ανώτερης του ανθρώπου της εποχής εκείνης. Αναφέρει ο Όμηρος στην Ιλιάδα του, πως η Ήρα πέταξε από τον Όλυμπο πάνω από τα Πιέρια όρη, την Ημαθία, τα βουνά της Θράκης χωρίς να πατάνε οι φτέρνες της στις κορυφές των βουνών και από τον Άθω κατηφόρησε και «κατέβηκε» στη Λήμνο:«Ἥρη δ᾽ ἀΐξασα λίπεν ῥίον Οὐλύμποιο, 225Πιερίην δ᾽ ἐπιβᾶσα καὶ Ἠμαθίην ἐρατεινὴν 226σεύατ᾽ ἐφ᾽ ἱπποπόλων Θρῃκῶν ὄρεα νιφόεντα 227ἀκροτάτας κορυφάς· οὐδὲ χθόνα μάρπτε ποδοῖιν· 228ἐξ Ἀθόω δ᾽ ἐπὶ πόντον ἐβήσετο κυμαίνοντα, 229Λῆμνον δ᾽ εἰσαφίκανε πόλιν θείοιο Θόαντος.» 230Ομήρου «Ιλιάς» Ραψωδία Ξ και στίοχοι 225-230. Όταν έκτισε την Κωνσταντινούπολη ο «Μέγας Κωνσταντίνος» μετέφερε σε αυτήν το άρμα του Διός που το οδηγούσαν πύρινα άλογα:«Διός άρμα εν τετράσιν ίπποις πυρίνοις, ιπτάμενον παρά δύο στηλών, εκ παλαιών χρόνων υπάρχον».

Έβδομο παράδοξο

Οι στυμφαλίδες όρνιθες 

Αυτές ήταν στην λίμνη της Στυμφαλίας, πήγε ο Ηρακλής για να τις εξοντώσει. Οι στυμφαλίδες όρνιθες ήταν πουλιά όμως ήταν μεταλλικά και από τα νύχια τους εκτόξευαν νύχια και κτυπούσαν τον αντίπαλό τους (σιδερένιο πουλί ;).

Όγδοο παράδοξο

Τα πλοία των Φαιάκων

Ο Αλκίνοος, ζητώντας από τον Οδυσσέα πληροφορίες για την χώρα του και τον λαό του, του λέγει: «Πες μου και την χώρα σου και τον λαό σου και την πόλη, για να ετοιμασθούν προς την κατεύθυνση αυτή τα πλοία και να σε πάνε, γιατί δεν υπάρχουν κυβερνήτες σε αυτά, ούτε πηδάλια που έχουν τ’ άλλα καράβια, διότι αυτά αναγνωρίζουν τις διαθέσεις και τις σκέψεις των ανθρώπων και γνωρίζουν τις πατρίδες όλων και τους εύφορους αγρούς και σαν πουλιά διαβαίνουν τις θαλασσινές αποστάσεις, σκεπασμένα με σκοτάδι και συννεφιά και ποτέ δεν υπάρχει φόβος να πάθουν καμία βλάβη ή ν’ αφανισθούν». Και φυσικά ο διάλογος μεταξύ του Οδυσσέως και του Αλκίνοου είναι ενδιαφέρων διότι αναφέρονται τα ακόλουθα: Όταν έφθασε η ώρα της αναχωρήσεώς του από το νησί τους, οι Φαίακες του λέγουν: έλα εδώ ξένε πες μας που μένεις, την χώρα σου, και την πόλη σου. Να το πούμε στο πλοίο να σε πάει. Απαντά ο Οδυσσέας, θα το πω εγώ στον καπετάνιο, α ! τα δικά μας τα πλοία του απαντούν οι Φαίακες δεν έχουν ούτε καπετάνιους ούτε ναύτες, ούτε κατάρτια, ούτε πανιά, ούτε τιμόνια.Απαντά ο Οδυσσέας, μα τι είδους πλοία είναι αυτά; Πες εσύ μην σε νοιάζει που πας, να το βάλλει το πλοίο στο «μυαλό του» (υπολογιστής 😉 και θα σε πάει, το βάζει στο μυαλό του και αφού προγραμματισθεί εκείνο σε πάει. Και πως σε πάει, αφού δεν έχει καπετάνιο, ναύτες, κατάρτια, πανιά και τιμόνια; Σε πάει με ασφάλεια, χωρίς να σε βλέπει κανείς, πετώντας στο ουρανό ή ταξιδεύοντας κάτω από το κύμα μέσα σε Νεφέλη (;). Το πλοίο καταλαβαίνει την διάθεσή σου και θα περάσεις καλά στον δρόμο.Ομήρου –«Οδύσσεια, εἰπὲ δέ μοι γαῖάν τε· τεὴν δῆμόν τε πόλιν τε, ὄφρα σε τῇ πέμπωσι τιτυσκόμεναι φρεσὶ νῆες· οὐ γὰρ Φαιήκεσσι κυβερνητῆρες ἔασιν, οὐδέ τι πηδάλι᾽ ἔστι, τά τ᾽ ἄλλαι νῆες ἔχουσιν· ἀλλ᾽ αὐταὶ ἴσασι νοήματα καὶ φρένας ἀνδρῶν, καὶ πάντων ἴσασι πόλιας καὶ πίονας ἀγροὺς ἀνθρώπων, καὶ λαῖτμα τάχισθ᾽ ἁλὸς ἐκπερόωσιν ἠέρι καὶ νεφέλῃ κεκαλυμμέναι· οὐδέ ποτέ σφιν οὔτε τι πημανθῆναι ἔπι δέος οὔτ᾽ ἀπολέσθαι. ἀλλὰ τόδ᾽ ὥς ποτε πατρὸς ἐγὼν εἰπόντος ἄκουσα. Διακρίνεται σαφέστατα στα λόγια του Αλκινόου ότι τα πλοία των Φαιάκων δεν είχαν καμία σχέση, ούτε από άποψη μορφής, ούτε από άποψη λειτουργίας με τα συνηθισμένα αρχαία πλοία.

Ένατο παράδοξο

Ναυμαχία της Σαλαμίνος

Αρχηγός του ελληνικού στόλου Ευρυβιάδης, Σπαρτιάτης, εκείνος όμως που ήξερε την πολεμική τέχνη στην θάλασσα καλά, ήταν ο Θεμιστοκλής ο οποίος είχε πάρει και χρησμό, ότι η Αθήνα θα σωθεί από τα ξύλινα τείχη. Μερικοί, τότε που είχαν έρθει οι Πέρσες, είχε γίνει η μάχη των Θερμοπυλών και μετά την προδοσία του Εφιάλτη, προχώρησαν προς την Αθήνα. Εν συντομία, όταν οι Πέρσες βάδιζαν προς την Αθήνα, μαζεύτηκαν οι πολιτικοί και από την άλλη οι στρατιωτικοί και λένε οι πολιτικοί: να τα βρούμε με τους Πέρσες, γιατί οι Πέρσες έρχονται και μας κάνουν χρυσούς από πάνω μέχρι κάτω. Και απαντούν οι πατριώτες οι Αθηναίοι: δεν υπάρχει χρυσός πάνω από την γη, ούτε χρυσός κάτω από την γη που να μας κάνει να προδώσουμε την πατρίδα μας. Τότε παίρνουν τα κεφάλια των πολιτικών και λένε, θα πολεμήσουμε. Ωστόσο επειδή υπήρχε χρησμός ώστε να σωθεί η Αθήνα από τα ξύλινα τείχη, μερικοί έβαλαν ένα ξύλινο τείχος γύρω – γύρω από την Ακρόπολη για να σωθούν από την Περσική λαίλαπα, ενώ ο Θεμιστοκλής είπε ότι τα ξύλινα τείχη είναι τα πλοία. Καίνε οι Πέρσες τα ξύλινα τείχη, καίνε και την Αθήνα, και αυτοί οι οποίοι δεν θεώρησαν τα ξύλινα τείχη πέριξ της Ακροπόλεως ότι αυτά ήταν ο χρησμό είχαν καταφύγει στην Σαλαμίνα. Τότε ο ελληνικός στόλος έρχεται στο στενό μεταξύ Αθήνας και Σαλαμίνος και έρχονται οι Πέρσες από την μια μεριά από την πλευρά του Πειραιώς και πάνε να κάνουν κυκλωτική κίνηση ώστε να τους κλείσουν και από την άλλη μεριά της Ελευσίνος. Τότε λέγει ο Ευρυβιάδης να φύγουμε πριν μας κλείσουν και μας συνθλίψουν, ο Θεμιστοκλής απαντά όχι θα πολεμήσουμε εδώ μέσα στα στενά. Φθάνει δε στο σημείο να στείλει το δάσκαλο των παιδιών του, ο οποίος ήταν μισός Πέρσης και μισός Έλληνας, να τους ειδοποιήσει ότι οι Έλληνες θα προσπαθήσουν να φύγουν από την πάνω μεριά της Σαλαμίνος, της Ελευσίνος, ο οποίος το ομολόγησε όταν ήταν σίγουρος ότι ο δάσκαλος των παιδιών του είχε κάμει αυτό που ήθελε, δηλαδή να κλείσουν οι Πέρσες τους Έλληνες στο στενό της Σαλαμίνος. Οι Πέρσες πάνε τότε από την πάνω μεριά της Σαλαμίνος και κλείνουν τους Έλληνες στα στενά, θεωρώντας οι Πέρσες ότι τώρα θα τους νικήσουν διότι δεν έχουν από πού να διαφύγουν, άρα η νίκη είναι δική τους. Αναφέρουν δυο αρχαίοι ιστορικοί: «καθώς εγένετο η ναυμαχία είδαν πολλοί μάρτυρες, στην Ελευσίνα στο Θριάσιο πεδίο που υπήρχαν τα ιερά των Ελλήνων να υψώνονται καπνοί και φλόγες και με πολύ μεγάλη φασαρία να φεύγουν πύρινες γλώσσες, να ανεβαίνουν στον ουρανό και να πάνε να πέφτουν επάνω εις τα Περσικά πλοία και να τα κατακαίουν (είδος πυραύλου ). Επίσης ανάμεσα στα πλοία καθώς εγένετο η ναυμαχία, εμφανίσθηκαν μεταλλικοί δράκοντες εντός της θαλάσσης οι οποίοι ελίσσονται ανάμεσα ελληνικών και περσικών πλοίων, εμβολίζοντας τα περσικά (είδος υποβρυχίου;)Οπότε γίνεται κατανοητό γιατί ο Θεμιστοκλής «πρόδωσε» τον ελληνικό στόλο διότι θα ήξερε κάποιο μυστικό των ιερών της Ελευσίνος, και γι’ αυτό ήθελε η μάχη να γίνει στο στενό; Η ανωτέρω αναφορά γίνεται από τον Ηρόδοτο εις την Ουρανία στίχος 65 :65. ἔφη δὲ Δίκαιος ὁ Θεοκύδεος, ἀνὴρ Ἀθηναῖος φυγάς τε καὶ παρὰ Μήδοισι λόγιμος γενόμενος τοῦτον τὸν χρόνον, ἐπείτε ἐκείρετο ἡ Ἀττικὴ χώρη ὑπὸ τοῦ πεζοῦ στρατοῦ τοῦ Ξέρξεω ἐοῦσα ἔρημος Ἀθηναίων, τυχεῖν τότε ἐὼν ἅμα Δημαρήτῳ τῷ Λακεδαιμονίῳ ἐν τῷ Θριασίῳ πεδίῳ, ἰδεῖν δὲ κονιορτὸν χωρέοντα ἀπ᾽ Ἐλευσῖνος ὡς ἀνδρῶν μάλιστά κῃ τρισμυρίων, ἀποθωμάζειν τε σφέας τὸν κονιορτὸν ὅτεων κοτὲ εἴη ἀνθρώπων, καὶ πρόκατε φωνῆς ἀκούειν, καί οἱ φαίνεσθαι τὴν φωνὴν εἶναι τὸν μυστικὸν ἴακχον.[2] εἶναι δ᾽ ἀδαήμονα τῶν ἱρῶν τῶν ἐν Ἐλευσῖνι γινομένων τὸν Δημάρητον, εἰρέσθαί τε αὐτὸν ὅ τι τὸ φθεγγόμενον εἴη τοῦτο. αὐτὸς δὲ εἰπεῖν «Δημάρητε, οὐκ ἔστι ὅκως οὐ μέγα τι σίνος ἔσται τῇ βασιλέος στρατιῇ· τάδε γὰρ ἀρίδηλα, ἐρήμου ἐούσης τῆς Ἀττικῆς, ὅτι θεῖον τὸ φθεγγόμενον, ἀπ᾽ Ἐλευσῖνος ἰὸν ἐς τιμωρίην Ἀθηναίοισί τε καὶ τοῖσι συμμάχοισι.[3] καὶ ἢν μέν γε κατασκήψῃ ἐς τὴν Πελοπόννησον, κίνδυνος αὐτῷ τε βασιλέι καὶ τῇ στρατιῇ τῇ ἐν τῇ ἠπείρῳ ἔσται, ἢν δὲ ἐπὶ τὰς νέας τράπηται τὰς ἐν Σαλαμῖνι, τὸν ναυτικὸν στρατὸν κινδυνεύσει βασιλεὺς ἀποβαλεῖν.[4] τὴν δὲ ὁρτὴν ταύτην ἄγουσι Ἀθηναῖοι ἀνὰ πάντα ἔτεα τῇ Μητρὶ καὶ τῇ Κούρῃ, καὶ αὐτῶν τε ὁ βουλόμενος καὶ τῶν ἄλλων Ἑλλήνων μυεῖται· καὶ τὴν φωνὴν τῆς ἀκούεις ἐν ταύτῃ τῇ ὁρτῇ ἰακχάζουσι». πρὸς ταῦτα εἰπεῖν Δημάρητον «σίγα τε καὶ μηδενὶ ἄλλῳ τὸν λόγον τοῦτον εἴπῃς·[5] ἢν γάρ τοι ἐς βασιλέα ἀνενειχθῇ τὰ ἔπεα ταῦτα, ἀποβαλέεις τὴν κεφαλήν, καὶ σε οὔτε ἐγὼ δυνήσομαι ῥύσασθαι οὔτ᾽ ἄλλος ἀνθρώπων οὐδὲ εἶς. ἀλλ᾽ ἔχ᾽ ἥσυχος, περὶ δὲ στρατιῆς τῆσδε θεοῖσι μελήσει».[6] τὸν μὲν δὴ ταῦτα παραινέειν, ἐκ δὲ τοῦ κονιορτοῦ καὶ τῆς φωνῆς γενέσθαι νέφος καὶ μεταρσιωθὲν φέρεσθαι ἐπὶ Σαλαμῖνος ἐπὶ τὸ στρατόπεδον τὸ τῶν Ἑλλήνων. οὕτω δὴ αὐτοὺς μαθεῖν ὅτι τὸ ναυτικὸν τὸ Ξέρξεω ἀπολέεσθαι μέλλοι. ταῦτα μὲν Δίκαιος ὁ Θεοκύδεος ἔλεγε, Δημαρήτου τε καὶ ἄλλων μαρτύρων καταπτόμενος. Εις το ανωτέρω αναφέρεται και ο Πλούταρχος εις το έργο του «Βίοι παράλληλοι – Θεμιστοκλής», στίχος 15,1 :15. ἐν δὲ τούτῳ τοῦ ἀγῶνος ὄντος φῶς μὲν ἐκλάμψαι μέγα λέγουσιν Ἐλευσινόθεν, ἦχον δὲ καὶ φωνὴν τὸ Θριάσιον κατέχειν πεδίον ἄχρι θαλάττης, ὡς ἀνθρώπων ὁμοῦ πολλῶν τὸν μυστικὸν ἐξαγόντων Ἴακχον. ἐκ δὲ τοῦ πλήθους τῶν φθεγγομένων κατὰ μικρὸν ἀπὸ γῆς ἀναφερόμενον νέφος ἔδοξεν αὖθις ὑπονοστεῖν καὶ κατασκήπτειν εἰς τὰς τριήρεις. ἕτεροι δὲ φάσματα καὶ εἴδωλα καθορᾶν ἔδοξαν ἐνόπλων ἀνδρῶν ἀπ’ Αἰγίνης τὰς χεῖρας ἀνεχόντων πρὸ τῶν Ἑλληνικῶν τριηρῶν· οὓς εἴκαζον Αἰακίδας εἶναι παρακεκλημένους εὐχαῖς πρὸ τῆς μάχης ἐπὶ τὴν βοήθειαν.

Δέκατο παράδοξο

Τα κεκρυμμένα της γης.

Η δια μέσου της δρυός δυνατότητα να γίνονται ορατά τα κεκρυμμένα της γης. Ο Λυγκεύς ο υιός του Αφαρέως και της Αρήνης, περιώνυμος κατά τους αρχαίους δια την οξυδέρκειά του. Ο Πίνδαρος μας πληροφορεί ότι μπορούσε να βλέπει και δια μέσου στελέχους δρυός ή κατ’ άλλους και τα υπό την γην κεκρυμμένα εκ τούτου και η παροιμία «οξύτερον του Λυγκέως βλέπειν».Κατά τον πόλεμο των Διοσκούρων προς τους Αφαρείδες, ο Λυγκεύς εφονεύθηκε υπό του Πολυδεύκου. 

Ενδέκατο παράδοξο

Η ναυμαχία εις τις Αργινούσες νήσους.

Κατά την ώρα της ναυμαχίας, υπήρχε ένα «φωτεινό αντικείμενο» συνέχεια επάνω από τον Περσικό στόλο, το οποίο περιστρέφετο στον ουρανό επάνω από τα περσικά πλοία (ιπτάμενο σκάφος;)

Δωδέκατο παράδοξο

Η μάχη του Μαραθώνος

Εκεί ξέρουμε τον πολεμιστή που εμφανίσθηκε από το πουθενά ανάμεσα της παρατάξεως των Αθηναίων και όταν τελείωσε η μάχη έφυγε από πουθενά, όπου μετά κάθε χρόνο οι Αθηναίοι του απέδιδαν τιμές, και ο οποίος κρατούσε ένα υνί το οποίο έβγαζε φλόγες και με αυτό κατάκαιγε τους Πέρσες. 

Δεκατοτρίτο παράδοξο

Η μάχη της Τύρου από τον Αλέξανδρο

Όταν την πολιόρκησε ο Αλέξανδρος ήταν ο τρίτος βασιλέας που την πολιορκούσε, ο πρώτος ήταν ο Ναβουχοδονόσωρ ο οποίος την πολιορκούσε μέχρι να την καταλάβει 12 χρόνια, ο δεύτερος μετά από 7 χρόνια πολιορκίας, ο Αλέξανδρος 7 μήνες.Μάλιστα όταν είδε ότι δεν του πήγαιναν καλά τα σχέδια της πολιορκίας, έφυγε στην ενδοχώρα, δηλαδή μέσα στην Συρία στην έρημο και όταν γύρισε εμφανίσθηκαν κάτι ιπτάμενες ασπίδες οι οποίες με λάμψεις δυνατές κτύπησαν τα τείχη, όπου μέσα από καπνούς και φασαρίες και τα τείχη κατέπεσαν. Από το νότιο μέρος της Τύρου, όπου ήταν ένα νησάκι, ονόματι του Ηρακλέους, όπου το νησάκι αυτό ήταν συνδεδεμένο με την Τύρο και εκεί υπήρχαν τείχη, όπου αυτά κτύπησαν οι ιπτάμενες ασπίδες, και αφού κατέπεσαν από εκεί μπήκε ο ελληνικός στρατός και την κατέβαλε. 

Δέκατο τέταρτο παράδοξο

Τα ταξίδια του Λουκιανού στην Σελήνη και τις Πλειάδες

Ο Λουκιανός στο έργο του «Αληθής Ιστορία» αναφέρεται για ένα ταξίδι εις την Σελήνη, όπου λέγει: «…τυφὼν ἐπιγενόμενος καὶ περιδινήσας τὴν ναῦν καὶ μετεωρίσας ὅσον ἐπὶ σταδίους τριακοσίους οὐκέτι καθῆκεν εἰς τὸ πέλαγος, ἀλλ᾿ ἄνω μετέωρον»Μετάφραση : Δημιουργήθηκε τυφώνας που περιέστρεψε το πλοίο και το σήκωσε στον αέρα τριακόσια στάδια χωρίς να ξαναπέσει στο πέλαγος, αλλά έμεινε εκεί μετέωρο. Ο οποίος μάλιστα μας πληροφορεί ότι με το αερόπλοιό του, έφθασε και σε ένα οικισμό που είχε το όνομα Λυχνόπολις. Ο συγγραφέας ο οποίος έζησε το 160 μ.Χ. λέγει ότι το ταξίδι αυτό το έκαμε από περιέργεια «ἡ τῆς διανοίας περιεργία», αλλά και για να μάθει τι υπάρχει εις την άκρη του Ωκεανού και τι άνθρωποι κατοικούν: «Τὸ βούλεσθαι μαθεῖν τί τὸ τέλος ἐστὶν τοῦ ὠκεανοῦ καὶ τίνες οἱ πέραν κατοικοῦντες ἄνθρωποι». Εκεί βρήκαν μια τεράστια χάλκινη στήλη που ήταν γραμμένη στα ελληνικά και έλεγε πως μέχρι εκεί είχανε φθάσει ο Ηρακλής και ο Διόνυσος. Όταν εξήλθαν για αναγνώριση στο νησί συνάντησαν κι έναν ποταμό τεράστιο που δεν έτρεχε νερό αλλά κρασί που έβγαινε απευθείας από τις ρίζες των αμπελιών. Υπήρχαν και ψάρια που όταν τα έτρωγε κανείς μεθούσε. Έφυγαν από το νησί και όταν βρεθήκανε στο πέλαγος δημιουργήθηκε ξαφνικά τυφώνας που άρπαξε το πλοίο και το σήκωσε τριακόσια στάδια αλλά δεν το άφησε να πέσει πάλι στη θάλασσα. Επτά μέρες και επτά νύκτες βρισκόταν στον αέρα. Την όγδοη μέρα είδαν μια μεγάλη γη στον αέρα σαν ένα νησί λαμπερό που είχε σχήμα σφαίρας με φωτισμό μεγάλο. Προσγειώθηκαν σε αυτή όπου και αποβιβάστηκαν. Διερευνώντας την παράξενη γη διαπίστωσαν πως ήταν κατοικήσιμη και καλλιεργημένη. Ο Λουκιανός μας λέγει πως η γη που βρήκαν την κατοικούσαν τερατόμορφα όντα. Ένα είδος από αυτά τους συνέλαβε και τους οδήγησε στο βασιλέα τους που είχε το όνομα Ενδυμίων. Αυτός κατάλαβε πως ήταν Έλληνες από τη στολή τους. Απόρρησε πως κατάφεραν να ταξιδεύσουν στον ουρανό. Λέγει ακριβώς: «ὁ δὲ θεασάμενος καὶ ἀπὸ τῆς στολῆς εἰκάσας, ῞Ελληνες ἆρα, ἔφη, ὑμεῖς, ὦ ξένοι; Πῶς οὖν ἀφίκεσθε, ἔφη, τοσοῦτον ἀέρα διελθόντες;»Τους εξήγησε μάλιστα πως ο τόπος που βρίσκονται είναι η σελήνη που βλέπουν από τη γη. Τότε πληροφορήθηκε πως εκεί, στο διάστημα, κατοικούσαν άλλα όντα αλλά με κοινά γνωρίσματα αυτών της γης. Με κράτη, με διενέξεις και πολέμους. Υπήρχαν οι «Σεληνίτες», και οι Ηλιώτες που είχαν κοινή αποικία τον Εωσφόρο. Είχαν υπογράψει μάλιστα και συνθήκη ειρήνης μεταξύ τους. Τη συνθήκη αυτήν την γράψανε με ηλεκτρισμό και τη στήσανε στο μέσο του αέρα στα σύνορά τους : «ἐγγράψαι δὲ τὰς συνθήκας στήλῃ ἠλεκτρίνῃ καὶ ἀναστῆσαι ἐν μέσῳ τῷ ἀέρι ἐπὶ τοῖς μεθορίοις». Επίσης μιλάει για παράδοξα μας λέγει ο Λουκιανός πως πολλά παράδοξα γίνονταν στη Σελήνη. Τα αρσενικά όντα εκεί γεννούσαν. Δεν υπήρχε καν όνομα γυναικείο και οι γάμοι γίνονταν μεταξύ ανδρών. Ο κάθε ένας μέχρι τα είκοσί πέντε του χρόνια … πηδιέται , μετά …πηδάει αυτός…[!!] «μέχρι μὲν οὖν πέντε καὶ εἴκοσι ἐτῶν γαμεῖται ἕκαστος, ἀπὸ δὲ τούτων γαμεῖ αὐτός». Εκτός από αυτό το σεξουαλικό παράδοξο εκεί τα όντα όταν γερνάνε δεν πεθαίνουν, όπως στη γη, αλλά σαν καπνός διαλύονται και γίνονται αέρας. Μας λέγει με τι τρόπο οι σεληνίτες έρχονται σε επαφή με τους γήινους. «Υπάρχει ένα μεγάλο κάτοπτρο πάνω από ένα αβαθή φρεάτιο. Αν κατέβει κάποιος στο φρεάτιο ακούει όλα όσα εμείς λέμε στη γη. Κι εάν στραφεί κάποιος προς το κάτοπτρο βλέπει όλες τις πόλεις όλα τα έθνη όπως βλέπουμε τον καθένα. Τότε και εγώ τους συγγενείς μου είδα και όλη την πατρίδα, αν, βέβαια, και αυτοί με έβλεπαν δεν μπορώ με ασφάλεια να το πω. Και αν κάποιος δε με πιστεύει όταν κάποτε και αυτός πάει εκεί θα διαπιστώσει ότι λέω αλήθεια…».Έπειτα μιλάει για ένα ταξίδι στις Πλειάδες. Συνεχίζει και λέγει: αφού ταξιδεύσαμε, την επομένη όλη τη νύκτα και την ημέρα, γύρω στο απόγευμα φθάσαμε στη Λυχνόπολη. Αυτή βρίσκεται μεταξύ των Πλειάδων και των Υάδων. Εκεί δεν βρήκαμε κανέναν άνθρωπο μόνον «λύχνους» – λάμπες μικρές και μεγάλες.Ο Λουκιανός μετά το ταξίδι του αυτό επιστρέφει στην γη προσθαλασσώνεται αλλά για κακή του τύχη ολόκληρο το πλοίο του καταπίνεται από ένα τεράστιο θαλάσσιο κύτος. Και οι περιπέτειες συνεχίζονται μέχρι το θάνατο του κύτους, μετά από πολύ καιρό και την απελευθέρωση τους από την κοιλιά του κύτους. Ο Λουκιανός ο Σαμοσατεύς έζησε από το 120 μ.Χ. έως το 190 μ.Χ.. Βάσει αστρονομικών δεδομένων που αναφέρει ο Νόνος στο Α στους στίχους 176-197, και στο Β στους στίχους 654-659, η Σελήνη έγινε δορυφόρος της γης το 26.147 π.Χ..Με τα σημερινά δεδομένα κάτι μας λείπει, διότι παραμένει το αίνιγμα της καταγωγής της Σελήνης. Επειδή οι τρεις θεωρίες που ίσχυαν μέχρι πρόσφατα καταρρίφθηκαν αφού : α) Η Σελήνη δεν αποτελούσε ποτέ μέρος της Γης από το οποίο να αποσπάστηκε, β) Η Σελήνη δεν σχηματίστηκε από το ίδιο σύννεφο σκόνης και αέριων που σχηματίστηκε η Γη, αφού δεν διαθέτει την ίδια χημική σύσταση εδάφους με τη γη, όπως και ότι τα πετρώματα της Σελήνης είναι μεγαλύτερα σε ηλικία κατά 1.000.000 έτη και… γ) Η Σελήνη δεν μπήκε σε τροχιά γύρω από τη Γη, όπως γνωρίζουμε από την θεωρία της προσελκύσεως», αφού ένα τόσο μεγάλο σώμα είναι αδύνατον να μπει κάτω από φυσιολογικές συνθήκες σε τροχιά γύρω από έναν τόσο μικρό πλανήτη.Υπάρχουν ενδείξεις για την κενότητα του εσωτερικού της Σελήνης, διότι υπάρχει μεγάλη διάφορα πυκνότητος ανάμεσα στη Γη και τη Σελήνη. Δηλαδή για την Σελήνη είναι 3,33 gr.: cmm³, ενώ για την Γη είναι 5,5 gr.: cmm³.Ενδείξεις για την ύπαρξη εσωτερικού μεταλλικού περιβλήματος. Κάτω από τον εξωτερικό φλοιό υπάρχει εσωτερικός μεταλλικός φλοιός πάχους 32 χιλιόμετρων. Ενδείξεις για ενισχύσεις στην εξωτερική επιφάνεια και τις σκοτεινές περιοχές. Σύσταση τους είναι το τιτάνιο, ο σίδηρος και σπάνια μέταλλα.

Δέκατο πέμπτο παράδοξο 

Ο σωλήνας που πέταγε φλόγες

Σε ανάγλυφες παραστάσεις βωμού στην Πέργαμο απεικονίζεται η Εκάτη και η Φοίβη να κρατούν όπλο σαν σωλήνα με φλόγα στο μπροστινό του μέρος και να βάλουν εναντίον Γίγαντα. Κάτι σαν το σύγχρονο μπαζούκας ή φλογοβόλο; Τα ανάγλυφα αυτά βρίσκονται στο αρχαιολογικό μουσείο του Βερολίνου.

Δέκατο έκτο παράδοξο

Το ουράνιο φλεγόμενο πυθάρι 

Ο Πλούταρχος στο έργο του «Λεύκολλος» αναφέρει για τον Λούκουλλο, ότι όταν παράταξε τα στρατεύματα του σε θέσεις μάχης και ήταν έτοιμοι ξαφνικά ο αέρας σχίστηκε και ανάμεσα στα δυο στρατόπεδα φάνηκε να πέφτει ένα μεγάλο φλεγόμενο σώμα, που σε σχήμα έμοιαζε πιθάρι και σε χρώμα με πυρωμένο ασήμι. Οι δυο παρατάξεις χωρίστηκαν φοβισμένες από το φαινόμενο αυτό. Το συμβάν έλαβε μέρος κατά τον Μιθριδατικό πόλεμο, το διάστημα 74-66π.Χ, τρισμυρίους, ἱππεῖς δὲ δισχιλίους πεντακοσίους. καταστὰς δ’ εἰς ἔποψιν τῶν πολεμίων καὶ θαυμάσας τὸ πλῆθος, ἐβούλετο μὲν ἀπέχεσθαι μάχης καὶ τρίβειν τὸν χρόνον, Μαρίου δ’, ὃν Σερτώριος ἐξ Ἰβηρίας ἀπεστάλκει Μιθριδάτῃ μετὰ δυνάμεως στρατηγόν, ἀπαντήσαντος αὐτῷ καὶ προκαλουμένου, κατέστη μὲν εἰς τάξιν ὡς διαμαχούμενος, ἤδη δ’ ὅσον οὔπω συμφερομένων, ἀπ’ οὐδεμιᾶς ἐπιφανοῦς μεταβολῆς, ἀλλ’ ἐξαίφνης τοῦ ἀέρος ὑπορραγέντος, ὤφθη μέγα σῶμα φλογοειδὲς εἰς μέσον τῶν στρατοπέδων καταφερόμενον, τὸ μὲν σχῆμα πίθῳ μάλιστα, τὴν δὲ χρόαν ἀργύρῳ διαπύρῳ προσεοικός, ὥστε δείσαντας ἀμφοτέρους τὸ φάσμα διακριθῆναι.[6] τοῦτο μὲν οὖν φασιν ἐν Φρυγίᾳ περὶ τὰς λεγομένας Ὀτρύας συμβῆναι τὸ πάθος. 

Δέκατο έβδομο παράδοξο

Η ουράνια φλεγόμενη λαμπάδα

Ο Διόδωρος Σικελιώτης, αναφέρει ότι πριν τη μάχη των Λεύκτρων το εξής φαινόμενο. Μέχρι τότε οι Λακεδαιμόνιοι ηγεμόνευαν την Ελλάδα περίπου 500 χρόνια, τότε ένα Θείο σημάδι προμήνησε σε αυτούς την απώλεια της ηγεμονίας των. Φάνηκε στον ουρανό επί πολλές νύχτες μια φλεγόμενη λαμπάδα που από το σχήμα της ονομάστηκε πύρινη δοκός.

Δέκατο όγδοο παράδοξο

Τα θεϊκά όντα της Σελήνης κατά την αναφορά του Πυθαγόρου

Ο Πυθαγόρας μας πληροφορεί σχετικά με την σελήνη ότι κατοικείται από θεϊκά όντα όμοια με τους κατοίκους της γης. Υπάρχουν όλα όσα βλέπουμε στη γη με την μοναδική διαφορά ότι οι σεληνιακές ημέρες είναι 15 φορές μεγαλύτερες από τις γήινες.Ο Ορφέας αναφέρει ότι η σελήνη έχει βουνά, πολιτείες και σπίτια. Έχει στερεό έδαφος όπως η γη και θεϊκούς κατοίκους.Τις πληροφορίες αυτές μας τις μεταφέρουν, ο Πλούταρχος και ο Διογένης ο Λαέρτιος. Ο Ορφέας γνώριζε το σεληνιακό ημερολόγιο των 12 μηνών και τις φάσεις της σελήνης. Μιλά για την περιστροφή της γης γύρω από τον ήλιο, τις εύκρατες, τροπικές και πολικές ζώνες της γης, τις εκλείψεις της σελήνης, τα ηλιοστάσια, τις ισημερίες, τις κινήσεις των πλανητών και την παγκόσμια έλξη και επιμένει στο θέμα των κατοίκων της σελήνης, ότι είναι αυτοί που περιπλανήθηκαν από πλανήτη σε πλανήτη. Ο Σωκράτης την χαρακτηρίζει: «Μεγάλη κούφια σφαίρα που στο εσωτερικό της υπάρχουν θάλασσες και στεριές και κατοικούν άνθρωποι σαν εμάς», όπως μας αναφέρει ο Ξενοφάνης για τον δάσκαλο του. Ο Νόνος αναφέρει ότι ο Φαέθων έκανε 30 περιστροφές γύρω από το φεγγάρι, ταξίδεψε στην Αφροδίτη και επισκέφτηκε τον Βόρειο και Νότιο Πόλο της γης. Όλα αυτά που αναφέρονται από τους αρχαίους συγγραφείς είναι παράξενα ή παράξενα, δεν ξέρουμε ακριβώς τι ήσαν αλλά και δεν μπορούμε να τα αγνοήσουμε. Από την άλλη μεριά οι μεγάλοι αρχαίοι Έλληνες επιστήμονες, είναι μεγάλοι ακόμα και σήμερα, διότι θα δούμε ότι ακόμη και σήμερα δεν μπορούμε να ζήσουμε χωρίς αυτούς. Διότι οι πόλεμοι χωρίς τις τακτικές πολέμου βασισμένες σε μάχες ιστορικές του παρελθόντος, δεν γίνονται αφού διδάσκονται σε όλες τις πολεμικές σχολές των κρατών (βλέπε πόλεμο του Ιράκ, εισβολή με δήλωση του Αμερικανού υπουργού Αμύνης ότι η τελευταία μάχη που έκρινε την έκβαση του πολέμου ήταν βασισμένη στην στρατηγική του Μεγάλου Αλεξάνδρου). Η Αστροναυτική η οποία μετά από πολλές χιλιάδες χρόνια επαναφέρει το θέμα ότι τελικά στην φύση υπάρχει ένα στοιχείο που απέρριπταν μέχρι σήμερα τον αιθέρα. Το θέατρο και ο κινηματογράφος μεγαλουργεί πάνω σε έργα των αρχαίων θεατρικών συγγραφέων. Η ιατρική που θέλει να βαδίζει εμπρός πολλές «σημερινές ανακαλύψεις της» είναι πράγματα που είχαν πει ή βρει ο Ιπποκράτης, ο Γαληνός, ο Θεόφραστος και πολλοί άλλοι. Αλλά στα ιστορικά κείμενα συναντάμε παράξενα ή παράδοξα, δηλαδή αναφορές όπου η ένδειξη της τεχνολογίας με την τεχνολογία της εποχής δεν συμβαδίζει. Δεν ψάχνουμε, αλλά κατηγορούνται οι ιστορικοί ή ότι είχαν φαντασιώσεις ή τα ονομάζουν έτσι διότι ήσαν δεισιδαίμονες. Όμως ξέρει καλά η σημερινή επιστήμη ότι ένας ο οποίος φοβάται δεν αναπτύσσει ένα πολιτισμό τέτοιο και γνώσεις που ακόμα και σήμερα, οι γνώσεις τους είναι εμπρός από την εποχή μας. Οπότε δεισιδαίμονες και ανάπτυξη των επιστημών δεν γίνεται. Αλλά θα πρέπει να εξετάσουμε τα κείμενα αυτά πιο προσεκτικά και όχι να τα απορρίπτουμε, απλά να δούμε τι ήσαν όλα αυτά που αναφέρουν. Και αν δείχνουν προηγμένο πολιτισμό που δεν συμβιβάζεται με την τότε γνωστή τεχνολογία ας το δούμε πιο βαθιά και με ανοικτό μυαλό, διότι τις περισσότερες φορές τα συνοδεύουν και αρχαιολογικά ευρήματα. Διότι είναι προτιμότερο να πούμε ότι δεν γνωρίζουμε, δεν ξέρουμε διότι η αρχή κάθε γνώσεως είναι το : εν οίδα ότι ουδέν είδα. 

Μέσα από την λαογραφία

Ο μαγικός καθρέπτης [Τροία – Κωνσταντινούπολη]

Στους Τρωικούς μύθους και το Παλλάδιο υπήρχε μαγικό κάτοπτρο όπου φαίνονταν τα συμβαίνοντα εις ολόκληρο τον κόσμο. Επίσης ο Άμαδις στις διηγήσεις του εις την αρχαία Ελλάδα αναφέρει πύργο εις τον οποίο δια μαγικού καθρέφτη έβλεπες τα συμβαίνοντα σε ολόκληρη την οικουμένη. Στα διασωθέντα «Κατροπτικά του Ήρωνος του Αλεξανδρέως», τα οποία εις το κεφάλαιο 11 έως 18 δεικνύουν πόσο καταπληκτικά οπτικά φαινόμενα παράγουν οι παντός είδους τεχνικοί συνδυασμοί των επιπέδων και κοίλων κατόπτρων. Ο μάγος Βιργίλιος δεικνύει εις ένα πολεμιστή την απιστούσα σύζυγό του στην οικία του και η οποία σκευωρεί μαζί με τον εραστή της τον θάνατο του. Ο Μάγος Μέρλιν κατασκευάζει καθρέπτη στον οποίο μια θυγατέρα έβλεπε την εικόνα του ερωμένου της, αναφέρει στο βιβλίο «FaeryQueen» του Spencer. Η ύπαρξη μαγικού καθρέφτη στα ανάκτορα της Κωνσταντινουπόλεως έρχεται με τον καταστροφή του από τον Μιχαήλ τον Γ’, το από πότε υπήρξε δεν υπάρχουν στοιχεία. Την διήγηση την παραλαμβάνουμε από το ιστορικό βιβλίο του Ψευδοδωροθέου, ο βασιλεύς, αφού παρευρέθηκε σε αγώνες στον ιππόδρομο, επανήλθε στο παλάτι με πολύ καλή παρέα δια συζήτηση και κρασί. Επίσης αναφέρει: και εκεί εις την μεγάλη χαρά και ευθυμία όπου είχαν, ήλθε ο γραμματικός του και είπε να ξέρεις βασιλέα, ότι οι Τούρκοι ετοιμάζονται με φουσάτα και έρχονται καταπάνω της βασιλείας σου να σε πολεμήσουν. Και να ακούτε από που το έμαθε ο γραμματικός. Η βασιλεία είχε ένα καθρέφτη μέγα και θαυμαστό, τον οποίο τον έκαμε με θαυμαστή τέχνη ο Λέων ο σοφός [λέγεται ότι τον είχαν καμωμένο με λεκανομαντεία]. Εκεί μέσα έβλεπες όλο τον κόσμο, τους βασιλιάδες, τους αφέντες, τους στρατηγούς, τα φουσάτα [στρατούς], τα άλογα, τα άρματα, τα κάστρα, τις χώρες και ότι άλλο ήθελες να δεις στον κόσμο, πήγαινες και το έβλεπες στον καθρέφτη τούτο, αν έπαιρνες μια απόφαση που θα οδηγούσε και ειδικά όλες τις αποφάσεις που έπρεπε να παίρνουν οι βασιλείς για οτιδήποτε. Και έτσι ο γραμματικός πήγε και είδε τα φουσάτα των Τούρκων όπου μαζεύονταν για να έλθουν να πολεμήσουν την Κωνσταντινούπολη, και πήγε και το είπε στον βασιλέα. Και καθώς τον άκουσε ο βασιλέας του φάνηκε πολύ κακό για την χαρά που είχε εκείνη την ώρα, και δια να μην παύσουν οι χοροί, τα παιχνίδια και το τραπέζι, έστειλε τους υπηρέτες του να τσακίσουν και να συντρίψουν ολοκληρωτικά αυτόν τον πολυτιμότατο και αξιέπαινο καθρέπτη. Τον δε γραμματικό τον έβρισε και τον έδιωξε από το παλάτι. 

Η φωτεινή νεφέλη της Κωνσταντινουπόλεως

Στο βιβλίο του «Περί της αλώσεως της Κωνσταντινουπόλεως» ο Φραντζής στην σελίδα 21 αναφέρει :Από της αρχής της πολιορκίας εφαίνετο εκ του Τουρκικού στρατοπέδου νεφέλη φωτεινή, ήτις καταβαίνουσα εξ πυρανού εν καιρώ νυκτός εφηπλούτο άνωθεν της πόλεως. Οι Τούρκοι ιδόντες το φως τούτο το πρώτον, έλεγον, ότι ο Θεός ωργίσθη κατά των χριστιανών, και έρριψε πυρ όπως κατακαύση αυτούς. βλέποντες όμως ότι το μεν φως κατήρχετο πάντοτε χωρίς να βλάπτη τους χριστιανούς, ούτοι δε πάντοτε απεκρούοντο και εκρημνίζοντο εκ των τειχών, μετέβαλλον ιδέαν και έλγον, ότι ο Θεός μάχεται υπέρ των Χριστιανών, και ότι ούτοι δεν δύνανται να πράξωσιν ουδέν άνευ θελήματος αυτού.

Ενώ δε ο Σουλτάνος και όλη η στρατιά των βαρβάρων ευρίσκετο εις αθυμίαν, αίφνης εφάνη το φως εκείνο καταβαίνον εξ ουρανού, αλλά δεν εξηπλώθη ως συνήθως, εφ’ όλης της πόλεως, αλλά ρίψαν στυγεράς τινάς ακτίνας επί του θόλου της Αγίας Σοφίας εγένετο άφαντον. Ο Σουλτάνος και όλος ο στρατός ιδόντες τούτο εχάρησαν και έλεγον, ότι ήδη εγκατέλειπεν αυτούς ο Θεός. Οι δε Έλληνες εξηγούντες το σημείον τούτο, έλεγον ότι προμηνύει εις αυτούς δάκρυα, άφευκτον και αιματοχυσίαν, δεσμά και φθοράν. Ταύτα δε εγένετο την εσπέραν της 27ης Μαΐου. Η πρώτη δοξασία μας αναφέρει ότι η Βαβέλ μέσα από τα λόγια των παππούδων της εποχής του 1900 εις την Αιδηψό της Ευβοίας έλεγαν ότι εκεί ήταν η Βαβέλ. Μήπως άραγε ήταν εκεί ή ήταν εκεί αυτό που αντικατέστησαν από την αρχαία δοξασία, δηλαδή η Φορωνίδα ;Όσο αφορά την δεύτερη δοξασία, εδώ θα δούμε ότι ο Σαμψών έζησε στην σημερινή Παλαιστίνη ή σε ελληνικό μέρος όπου σημαίνει μια παραχάραξη της ιστορίας. Επίσης όσο αφορά την Τρίτη δοξασία ο Καιάφας τελικά πέθανε στην Κρήτη γιατί εκεί ζούσε, και αν ζούσε εκεί για πια ιστορία μιλάμε σήμερα. Αφού και εδώ έχουμε άλλη μια περίπτωση που μπορεί να υπάρχει παραχάραξη ; όσο δε αφορά τον τάφο του Ζηνός, οι αναφορές είναι και αρχαίων ιστορικών. Η δε Τετάρτη δοξασία [περιέχει μέρος της πραγματικότητος] ή μύθος [η αληθινή προφορική ιστορία, βλέπε λέξη από λεξικό Δορμπαράκη] εφόσον έγινε τότε εμείς σήμερα είμαστε όχι μόνο πίσω, αλλά πολύ πίσω από τους αρχαίους. 

Πηγή: https://omadaorfeas.blogspot.com/2018/08/arxaia-ellhnika-paradoxa-gegonota.html?fbclid=IwAR2fuRhJW-_Xg1kn-t2tRrn4hALeAyng1LjVWqUohzI4Wa-Rf4xT-SO0PIM

Ο Σπύρος Μελάς (1882-1966)

Ο Σπύρος Μελάς (13 Ιανουαρίου 1882 – 2 Απριλίου 1966) ήταν Έλληνας  δημοσιογράφος, συγγραφέας, δραματουργός, σκηνοθέτης και ιδρυτής θιάσων, εκδότης και ακαδημαϊκός. Υπήρξε μία από τις πιο παραγωγικές φυσιογνωμίες των γραμμάτων με μακρόχρονη θητεία και πολύμορφη δραστηριότητα στον πνευματικό κόσμο της εποχής του. Ωστόσο ήταν ο πρωτεργάτης που στέρησε το Νόμπελ λογοτεχνίας στον Νίκο Καζαντζάκη. 

Ο Σπύρος Μελάς
Ο Σπύρος Μελάς

Ο Βίος του Σπύρου Μελά

Ο Σπύρος Μελάς, γιος του Ιωάννη Μελά και της Πηγής Παναγοπούλου γεννήθηκε στην Ναύπακτο, στις 13 Ιανουαρίου του 1882. Τα παιδικά και εφηβικά χρόνια του τα πέρασε σε διάφορες ελληνικές πόλεις, καθότι ο πατέρας του, δικαστικός στο επάγγελμα, έπαιρνε συχνά μεταθέσεις. Τελευταία κατοικία της οικογένειας ήταν στον Πειραιά. Ο Μελάς, ως το μοναδικό αγόρι της οικογένειας μετά το θάνατο του πατέρα του, αναγκάστηκε να δουλέψει για να ζήσει την οικογένεια. Έκανε διάφορες δουλειές και παράλληλα προσπαθούσε να συνεχίσει την εκπαίδευσή του. Με υποτροφία του δήμου Πειραιά, σπούδασε στην «Ιωνίδειο Πρότυπη σχολή Πειραιά» και με το τέλος των σπουδών του αποφάσισε να αποκατασταθεί επαγγελματικά στον Στρατό. Ωστόσο η στρατιωτική καριέρα δεν του πήγαινε και έτσι παραιτήθηκε σύντομα. Το 1905 γράφτηκε στη Νομική σχολή, αλλά δεν ολοκλήρωσε τις σπουδές του.

Παράλληλα, είχε κάνει τα πρώτα βήματα, ως δημοσιογράφος, στην εφημερίδα «Φωνή του Πειραιά». Μετά συνεργάστηκε με τις εφημερίδες «Χρονογράφος», «Ακρόπολις» και «Άστυ». Επίσης συνεργάστηκε και με πολλά λογοτεχνικά – καλλιτεχνικά περιοδικά.

Στη δημοσιογραφία φαίνεται ότι βρήκε την κλίση του, αφού παρέμεινε στο επάγγελμα ως το τέλος της ζωής του. Συνεργάστηκε από διάφορες θέσεις με όλες σχεδόν τις εφημερίδες του καιρού του. Η τελευταία του συνεργασία ήταν με την εφημερίδα «Ελευθερία» από το 1957 έως το  1966. Υπήρξε ιδρυτικό μέλος της ΕΣΗΕΑ ενώ λειτούργησε και την πρώτη σχολή δημοσιογραφίας στην Ελλάδα, την «Σχολή Δημοσιογραφία και Δημοσίων Σχέσεων του Ελληνοαμερικανικού Επιμορφωτικού Ινστιτούτου». Παρακολούθησε ως δημοσιογράφος όλα τα σημαντικά γεγονότα του καιρού του, υπήρξε πολιτικός αναλυτής αλλά και απεσταλμένος των εφημερίδων στον εξωτερικό, ωστόσο πιο γνωστός έμεινε για το καθημερινό χρονογράφημά του, το οποίο συνέχιζε καθημερινά μέχρι το τέλος της ζωής του.

Το πρώτο του λογοτεχνικό έργο, ήταν το μυθιστόρημα Τα μυστήρια του Πειραιώς που πρωτοδημοσιεύτηκε σε συνέχειες στην εφημερίδα «Ακρόπολις», το φθινόπωρο του 1906.

Με το θέατρο η ενάσχολησή του ήταν πολύπλευρη. Υπήρξε καθηγητής ιστορίας του θεάτρου σε διάφορες δραματικές σχολές, ιδρυτής θιάσων και επαγγελματίας σκηνοθέτης, θεατρικός κριτικός, μέλος του Εθνικού θεάτρου και βέβαια θεατρικός συγγραφέας.

Ωστόσο, μελανή κηλίδα στην ζωή του, στάθηκε η ευκολία με την οποία άλλαζε πολιτικές θέσεις και κυρίως η στήριξη της γερμανικής κατοχής. Ξεκινώντας από σοσιαλιστής στα νιάτα του, θα περάσει μετά στο στρατόπεδο των αντιβενιζελικών, των βενιζελικών ύστερα και θα υποστηρίξει το μεταξικό καθεστώς. Το αποκορύφωμα όλων είναι η στάση του στην Κατοχή όταν σε ένα άρθρο του καλεί τον Ελληνικό λαό, να συνεργαστεί ειλικρινά και ενεργητικά με τον κατακτητή. 

Πέθανε στις 2 Απριλίου του 1966 από ανεύρυσμα.

Έλαβε μια μακρά σειρά τιμητικών διακρίσεων, με σημαντικότερα τον Πολεμικό Σταυρό και τον ανώτερο Ταξιάρχη του Τάγματος του Γεωργίου.

Τα θεατρικά έργα του Σπύρου Μελά

  • 1906 Η θυσία
  • 1907 Ο γιος του ίσκιου
  • 1908 Το κόκκινο πουκάμισο
  • 1909 Το χαλασμένο σπίτι
  • 1913 Το άσπρο και το μαύρο
  • 1917 Λίνα
  • 1919 Η φλόγα
  • 1920 Το κελεπούρι
  • 1924 Μια νύχτα μια ζωή
  • 1934 Ιούδας
  • 1935 Ο μπαμπάς εκπαιδεύεται
  • 1936 Ο Ρουμπής, η Κουμπή και τα κουμπιά
  • 1937 Παπαφλέσσας
  • 1941 Πίσω στη γη
  • 1942 Αργυροί γάμοι
  • 1942 Η μέθοδος των τριών
  • 1943 Έρωτα, μαστροχαλαστή
  • 1943 Βουβές αγάπες
  • 1944 Θύελλα
  • 1953 Ο βασιλιάς και ο σκύλος
  • 1958 Πούλμαν για το Τέξας
  • 1962 Ρήγας Βελεστινλής

Τα μυθιστορήματα του Σπύρου Μελά

  • 1906 Τα μυστήρια του Πειραιώς
  • 1907 Οι μαύροι άνθρωποι του Πειραιώς
  • 1907 Η γεροντοκόρη
  • 1920 Φτωχά μου όνειρα
  • 1934 Ο Ιούδας
  • 1935 Ο μπαμπάς εκπαιδεύεται 
  • 1941 Πίσω στη γη
  • 1944 Τα νιάτα
  • 1953 Στα νύχια της μοίρας, ή Η χαράδρα του Φαράν 

Πηγή: https://el.wikipedia.org/wiki/Σπύρος-Μελάς

Ο Κωστής Παλαμάς (1859-1943)

Ο Κωστής Παλαμάς (Πάτρα, 13 Ιανουαρίου 1859 – Αθήνα, 27 Φεβρουαρίου 1943) ήταν Έλληνας ποιητής, πεζογράφος,  θεατρικός  συγγραφέας, ιστορικός και κριτικός της λογοτεχνίας. Θεωρείται ένας από τους σημαντικότερους Έλληνες ποιητές, με σημαντική συνεισφορά στην εξέλιξη και ανανέωση της νεοελληνικής ποίησης. Αποτέλεσε κεντρική μορφή της λογοτεχνικής γενιάς του 1880, πρωτοπόρος, μαζί με τον Νίκο Καμπά και τον Γεώργιο Δροσίνη, της αποκαλούμενης Νέας Αθηναϊκής (ή Παλαμικής) σχολής.

Ο Κωστής Παλαμάς
Ο Κωστής Παλαμάς

Ο Βίος του Κωστή Παλαμά

Ο Κωστής Παλαμάς γεννήθηκε στην Πάτρα στις 13 Ιανουαρίου 1859 από γονείς που κατάγονταν από το Μεσολόγγι. Η οικογένεια του πατέρα του ήταν οικογένεια λογίων, με αξιόλογη πνευματική δραστηριότητα, και ασχολούμενων με τη θρησκεία. Ο προπάππος του Παναγιώτης Παλαμάς (1722-1803) είχε ιδρύσει στο Μεσολόγγι την περίφημη «Παλαμαία Σχολή» και ο παππούς του Ιωάννης είχε διδάξει στην Πατριαρχική Ακαδημία της Κωνσταντινούπολης. Ο θείος του Ανδρέας Παλαμάς υπήρξε πρωτοψάλτης και υμνογράφος, τον οποίο ο Κωστής Παλαμάς αναφέρει στα Διηγήματά του (Β’ έκδοση, 1929, σελ. 200). Ο Μιχαήλ Ευσταθίου Παλαμάς (αδελφός του Ανδρέα) και ο Πανάρετος Παλαμάς ήταν ασκητές. Ο Δημήτριος Ι. Παλαμάς, επίσης θείος του Κωστή, ήταν ψάλτης και υμνογράφος στο Μεσολόγγι. Ο πατέρας του ήταν δικαστικός.

Όταν ο ποιητής ήταν 6 χρονών έχασε και τους δύο γονείς του σε διάστημα σαράντα ημερών (Δεκέμβριος 1864-Φεβρουάριος 1865). Στενοί συγγενείς ανέλαβαν τότε τα τρία παιδιά της οικογένειας, το μικρότερο αδερφό του η αδερφή της μητέρας του και εκείνον και το μεγαλύτερο αδερφό του ο θείος τους Δημήτριος Παλαμάς, που κατοικούσε στο Μεσολόγγι και ήταν εκπαιδευτικός. Εκεί έζησε από το 1867 ως το 1875 σε ατμόσφαιρα μάλλον δυσάρεστη και καταθλιπτική, που ήταν φυσικό να επηρεάσει τον ευαίσθητο ψυχισμό του, όπως φαίνεται και από ποιήματα που αναφέρονται στην παιδική του ηλικία.

Το σπίτι του Κωστή Παλαμά στην Πάτρα
Το σπίτι του Κωστή Παλαμά στην Πάτρα

Μετά την αποφοίτησή του από το γυμνάσιο εγκαταστάθηκε στην Αθήνα  το 1875, όπου γράφτηκε στην Νομική Σχολή. Σύντομα όμως εγκατέλειψε τις σπουδές του αποφασισμένος να ασχοληθεί με τη λογοτεχνία. Το πρώτο του ποίημα το είχε γράψει σε ηλικία 9 ετών, μιμούμενος τα πρότυπα της εποχής του, «ποίημα για γέλια», όπως το χαρακτήρισε αργότερα ο ίδιος. Η αρχή του ποιήματος εκείνου ήταν: «Σ’ αγαπώ εφώνησα, / κι εσύ μ’ αστράπτον βλέμμα /Μη — μ’ απεκρίθης — μη θνητέ, / τολμήσης να μιάνης / δια της παρουσίας σου / τας ώρας τας ωραίας / που έζησα στον κόσμον / …».

Από το 1875 δημοσίευε σε εφημερίδες και περιοδικά διάφορα ποιήματα, φιλολογικά άρθρα, κριτικές και χρονογραφήματα. Το 1876 υπέβαλε στον Βουτσιναίο ποιητικό διαγωνισμό την ποιητική συλλογή Ερώτων Έπη, σε καθαρεύουσα, με σαφείς τις επιρροές της Α΄ Αθηναϊκής Σχολής. Η συλλογή απορρίφθηκε με το χαρακτηρισμό «λογιωτάτου γραμματικού ψυχρότατα στιχουργικά γυμνάσματα». Η πρώτη του αυτοτελής έκδοση ήταν το 1878 το ποίημα «Μεσολόγγι». Από το 1898 εκείνος και οι δύο φίλοι και συμφοιτητές του Νίκος Καμπάς (με τον οποίο μοιραζόταν το ίδιο δωμάτιο) και Γεώργιος Δροσίνης άρχισαν να συνεργάζονται με τις πολιτικές-σατιρικές εφημερίδες «Ραμπαγάς» και «Μη Χάνεσαι». Οι τρεις φίλοι είχαν συνειδητοποιήσει την παρακμή του αθηναϊκού ρομαντισμού  και με το έργο τους παρουσίαζαν μια νέα ποιητική πρόταση, η οποία βέβαια ενόχλησε τους παλαιότερους ποιητές, που τους αποκαλούσαν περιφρονητικά «παιδαρέλια» ή ποιητές της «Νέας Σχολής».

Το 1886 δημοσιεύτηκε η πρώτη του ποιητική συλλογή Τραγούδια της Πατρίδος μου στη δημοτική γλώσσα, η οποία εναρμονίζεται απόλυτα με το κλίμα της Νέας Αθηναϊκής Σχολής. Το 1887 παντρεύτηκε τη συμπατριώτισσά του Μαρία Βάλβη, η οποία του συμπαραστάθηκε σε όλη του τη ζωή και απέκτησαν τρία παιδιά, μεταξύ των οποίων και ο Λέανδρος Παλαμάς. το 1889 δημοσιεύτηκε ο Ύμνος εις την Αθηνάν, αφιερωμένος στη γυναίκα του, για τον οποίο βραβεύτηκε στον Φιλαδέλφειο ποιητικό διαγωνισμό την ίδια χρονιά. Ένδειξη της καθιέρωσής του ως ποιητή ήταν η ανάθεση της σύνθεσης του Ύμνου των Ολυμπιακών Αγώνων, το 1896.

Το 1898, μετά το θάνατο του γιου του Άλκη σε ηλικία τεσσάρων ετών, δημοσίευσε την ποιητική σύνθεση Ο Τάφος. Το 1897 διορίστηκε γραμματέας στο Πανεπιστήμιο Αθηνών, απ’ όπου αποχώρησε το 1928. Από την ίδια χρονιά (1897) άρχισε να δημοσιεύει τις σημαντικότερες ποιητικές του συλλογές και συνθέσεις, όπως οι Ίαμβοι και Ανάπαιστοι  (1897), Ασάλευτη Ζωή (1904), Ο Δωδεκάλογος του Γύφτου  (1907), Η Φλογέρα του Βασιλιά (1910). Το 1918 του απονεμήθηκε το Εθνικό Αριστείο Γραμμάτων και Τεχνών, ενώ από το 1926 αποτέλεσε βασικό μέλος της Ακαδημίας των Αθηνών, της οποίας έγινε πρόεδρος το 1930.

Κατά τον Ελληνοϊταλικό πόλεμο του 1940, ο Κωστής Παλαμάς, μαζί με άλλους Έλληνες λογίους, προσυπέγραψε την έκκληση των Ελλήνων Διανοουμένων προς τους διανοούμενους ολόκληρου του κόσμου, με την οποία αφενός μεν καυτηριάζονταν η κακόβουλη ιταλική επίθεση, αφετέρου δε, διέγειρε την παγκόσμια κοινή γνώμη σε επανάσταση συνειδήσεων για κοινό νέο πνευματικό Μαραθώνα.

Η κηδεία του Κωστή Παλαμά

Ο Κωστής Παλαμάς πέθανε σε βαθιά γεράματα στις 27 Φεβρουαρίου  του 1943 έπειτα από σοβαρή ασθένεια, 40 ημέρες μετά το θάνατο της συζύγου του (τον οποίο δεν είχε πληροφορηθεί επειδή και η δική του υγεία ήταν σε κρίσιμη κατάσταση). Ο γιος του Λέανδρος, σύμφωνα με τη μαρτυρία του  Κωνσταντίνου Τσάτσου δεν επιθυμούσε η κηδεία του πατέρα του να πάρει εθνοπατριωτική διάσταση, επειδή φοβόταν πως οι Ιταλικές αρχές κατοχής θα του στερούσαν το διαβατήριό του. Η κηδεία του έμεινε ιστορική, καθώς μπροστά σε έκπληκτους Γερμανούς κατακτητές, χιλιάδες κόσμου τον συνόδευσαν στην τελευταία του κατοικία, στο Α΄ νεκροταφείο Αθηνών, ψάλλοντας τον εθνικό ύμνο.

Το έργο του Κωστή Παλαμά

Ο Παλαμάς ήταν ένας από τους πολυγραφότερους Έλληνες λογοτέχνες και πνευματικούς ανθρώπους. Δημοσίευσε συνολικά σαράντα ποιητικές συλλογές, καθώς και θεατρικά έργα, κριτικά και ιστορικά δοκίμια, συγκριτικές μελέτες και βιβλιοκριτικές. Την επιμέλεια της επανέκδοσης των έργων του μετά το θάνατό του ανέλαβε ο γιος του Λέανδρος Παλαμάς επίσης ποιητής και κριτικός της λογοτεχνίας.

Το ποιητικό έργο του Κωστή Παλαμά

Το ποιητικό του έργο είναι μεγάλο σε έκταση και σε σημασία και είχε τεράστια απήχηση στην εποχή του. Διαμετρικά αντίθετες πολιτικές και πνευματικές προσωπικότητες, όπως ο Κωνσταντίνος Τσάτσος και ο Νίκος Ζαχαριάδης αισθάνθηκαν την ανάγκη να τοποθετηθούν απέναντι στο Δωδεκάλογο του Γύφτου. Ο Μίκης Θεοδωράκης έχει πει ότι ο Παλαμάς είχε μεγαλύτερη επιρροή από 10 Πρωθυπουργούς. Το ενδιαφέρον για το έργο του μειώθηκε στη μεταπολεμική Ελλάδα, όταν επεκράτησαν διαφορετικά αισθητικά ρεύματα ενώ υποχώρησε και το ενδιαφέρον για την ποίηση γενικότερα.

Οι δύο πρώτες του συλλογές, Τραγούδια της πατρίδος μου και Τα μάτια της ψυχής μου είχαν ακόμα απηχήσεις του ρομαντισμού της Α’ Αθηναϊκής Σχολής και κάποια κατάλοιπα καθαρεύουσας. Η πρώτη σημαντική στάση στο έργο του ήταν η συλλογή Ίαμβοι και Ανάπαιστοι (1897), κυρίως για την ανανεωμένη μετρική της, με την εναλλαγή ιαμβικού και αναπαιστικού ρυθμού (ο ίδιος επισήμανε ότι παρακινήθηκε από την μετρική του Κάλβου), αλλά και για την εκφραστική λιτότητα και σαφήνεια. Το επόμενο έργο του, ο Τάφος (1898), αποτελείται από ποιήματα – μοιρολόγια για τον θάνατο του γιου του Άλκη. Η πρώτη περίοδος της δημιουργίας του κλείνει με την συλλογή  Ασάλευτη Ζωή (1904), η οποία περιέχει υλικό από όλα τα προηγούμενα χρόνια της δράσης του. Κεντρική θέση στη συλλογή έχουν τα ποιήματα Η Φοινικιά (αναγνωρίζεται ως το καλύτερο ίσως έργο του),  Ασκραίος και Αλυσίδες (συναποτελούν την ενότητα Μεγάλα οράματα) και η ενότητα σονέτων Πατρίδες.

Η κορυφαία έκφραση της «λυρικής σκέψης» του Παλαμά είναι Ο Δωδεκάλογος του Γύφτου (1907). Στο πνευματικό του ταξίδι ο Γύφτος θα γκρεμίσει και θα ξαναχτίσει τον κόσμον όλο. Θα απαρνηθεί τη δουλειά, την αγάπη, τη θρησκεία, την αρχαιότητα, το Βυζάντιο και όλες τις πατρίδες, αλλά και θα τα αναστήσει όλα μέσα από την Τέχνη, μαζί και τη μεγάλη χίμαιρα της εποχής, τη Μεγάλη Ιδέα. Θα υμνήσει τον ελεύθερο λαό του, αλλά θα τραγουδήσει και έναν νιτσεϊκό αδάκρυτο ήρωα. Θα καταλήξει προσκυνώντας τη Φύση και την Επιστήμη.

Η Φλογέρα του βασιλιά (1910) διαδραματίζεται στο Βυζάντιο και αφηγείται το ταξίδι του Βασίλειου Β’ (Βουλγαροκτόνου) στην Αθήνα. Κεντρικό σημείο του έργου είναι το προσκύνημα του αυτοκράτορα στον Παρθενώνα, που έχει γίνει ναός της Παναγίας. Αυτό συμβολίζει για τον ποιητή τη σύνθεση και την ενότητα όλης της ιστορίας του Ελληνισμού, αρχαίας, βυζαντινής και σύγχρονης. Η έμπνευση της Φλογέρας του Βασιλιά είναι αποτέλεσμα και του ανανεωμένου τότε ενδιαφέροντος για το Βυζαντινή Αυτοκρατορία, αλλά κυρίως του Μακεδονικού Αγώνα.

Μετά τις μεγάλες συνθέσεις επανήλθε σε μικρότερες λυρικές φόρμες με τις συλλογές Οι καημοί της Λιμνοθάλασσας και Η Πολιτεία και η Μοναξιά (1912), μαζί με τις οποίες εξέδωσε και τα σατιρικά ποιήματά του (Σατιρικά γυμνάσματα). Στις επόμενες συλλογές του γενικά δεν παρουσιάστηκε κάτι νέο στην ποιητική του εξέλιξη, παρά μόνο στις τελευταίες, Ο κύκλος των τετράστιχων (1929) και Οι νύχτες του Φήμιου(1935) αποτελούνται αποκλειστικά από σύντομα τετράστιχα ποιήματα.

Ο Κωστής Παλαμάς και ο δημοτικισμός

Η εποχή της εμφάνισης του Κωστή Παλαμά, αλλά και των άλλων ποιητών της Νέας Αθηναϊκής Σχολής συνέπεσε με την έξαρση του προβληματισμού για το γλωσσικό ζήτημα. Το 1888 εκδόθηκε το Ταξίδι μου του Ψυχάρη, ενώ είχε προηγηθεί η διαμάχη Κωνσταντίνου Κόντου-Δημ. Βερναρδάκη, το 1882. Ενώ σταδιακά στην ποίηση η δημοτική καθιερώθηκε (με τη συμβολή και των ποιητών της Νέας Αθηναϊκής Σχολής), στην πεζογραφία (και φυσικά στον επίσημο λόγο) επικρατούσε η καθαρεύουσα. Ο Παλαμάς, υποστηρικτής της δημοτικής, υποδέχθηκε με ευνοϊκή κριτική το Ταξίδι μου. Μια μόλις μέρα αφ’ ότου το διάβασε, έγραψε το άρθρο Το επαναστατικόν βιβλίον του κ. Ψυχάρη εκφράζοντας ενθουσιώδεις κρίσεις, χωρίς βέβαια να παραλείψει να επισημάνει και τις ακρότητες του συγγραφέα. Η υποστήριξή του προς όλες τις προσπάθειες καθιέρωσης της δημοτικής ήταν συνεχής και έμπρακτη. Συνεργαζόταν με το περιοδικό-όργανο του δημοτικισμού Ο Νουμάς από το πρώτο κιόλας τεύχος και στη δημοτική έγραψε όχι μόνο τα ποιήματα αλλά και τα (λίγα) διηγήματά του.

Είναι αξιοσημείωτο το γεγονός ότι ενώ στο λογοτεχνικό (και αργότερα και στο κριτικό) έργο χρησιμοποιούσε τη δημοτική, ως Γραμματέας του Πανεπιστημίου ήταν υποχρεωμένος να συντάσσει τα επίσημα έγγραφα σε αυστηρή καθαρεύουσα. Όπως ανέφερε ο ίδιος σε επιστολή του, στην φιλολογική του εργασία ήταν «μαλλιαρός» και στην υπηρεσία του «αττικιστής απ’ την κορφή ως τα νύχια». Η επίσημη θέση του, όπως ήταν φυσικό, δύσκολα μπορούσε να συνδυαστεί με την υποστήριξη στο δημοτικισμό. Βρέθηκε πολλές φορές στο επίκεντρο επιθέσεων, ειδικά κατά τα «Ευαγγελικά» (1901) και τα «Ορεστειακά» (1903). Παρά ταύτα ο ίδιος δε δίστασε να δηλώσει δημοσίως ότι ο δημοτικισμός ήταν η αρετή του (1908). Λόγω των θεσεών του για το γλωσσικό ζήτημα, υπέστη μια σειρά από διώξεις και για ένα χρονικό διάστημα, απολύθηκε από τη θέση του.

Κατάλογος έργων του Κωστή Παλαμά

Ποιητικό έργο

  • Τραγούδια της πατρίδος μου (1886)
  • Ύμνος εις την Αθηνάν (1889)
  • Τα μάτια της ψυχής μου (1892)
  • Ίαμβοι και ανάπαιστοι (1897)
  • Ο Τάφος (1898)
  • Οι χαιρετισμοί της Ηλιογέννητης (1900)
  • Η ασάλευτη ζωή (1904)
  • Ο Δωδεκάλογος του Γύφτου (1907)
  • Η φλογέρα του Βασιλιά (1910)
  • Οι καημοί της λιμνοθάλασσας (1912)
  • Σατιρικά Γυμνάσματα (1912)
  • Η πολιτεία και η μοναξιά (1912)
  • Βωμοί (1915)
  • Τα παράκαιρα (1919)
  • Τα δεκατετράστιχα (1919)
  • Οι πεντασύλλαβοι και Τα παθητικά κρυφομιλήματα- Οι λύκοι- Δυο λουλούδια από τα ξένα (1925)
  • Δειλοί και σκληροί στίχοι (1928)
  • Ο κύκλος των τετράστιχων (1929)
  • Περάσματα και χαιρετισμοί (1931)
  • Οι νύχτες του Φήμιου (1935)
  • Βραδινή φωτιά (1944, μεταθανάτια έκδοση επιμελημένη από τον γιό του Λέανδρο)
  • Η Κασσιανή

Πεζογραφικό έργο

Διηγήματα

  • Ένας ψηφοφόρος, 1887.
  • Το τέλος του ανεμόμυλου, 1887.
  • Το σκολειό και το σπίτι, 1888.
  • Παθήματα δικαστικού, 1888.
  • Παλιό τραγούδι του νέου καιρού, 1890.
  • Θάνατος Παλληκαριού, 1891.
  • Το σπίτι του γραμματικού, 1891.
  • Το μήνυμα, 1895.
  • Φιλήμων και Βαύκις, 1895.
  • Τα μάτια του Κουνάλα, 1897.
  • Ευφορίων, 1898.
  • Ο κερένιος άγγελος, 1899.
  • Ένας άνθρωπος σ’ ένα χωριό, 1900.
  • Πώς μεταμορφώθηκε ο Σάτυρος, 1900.
  • Το σκάψιμο για το άγαλμα, 1900.
  • Τα μάρμαρα, 1903.
  • Αγάπη, 1917.

Θέατρο

  • Τρισεύγενη, δράμα σε τέσσερα μέρη, 1902.

Κριτική-Δοκίμιο

Ήταν ένας από τους σημαντικότερους νεοέλληνες κριτικούς. Σε αυτόν οφείλεται η επανεκτίμηση του έργου των Ανδρέα Κάλβου, Διονυσίου Σολωμού, της Επτανησιακής Σχολής εν γένει, του Κώστα Κρυστάλλη και άλλων.

  • Το έργο του Κρυστάλλη (1894),
  • Σολωμός Η ζωή και το έργο του (1901)
  • Γράμματα (2 τόμοι, 1904 – 1907)
  • Ηρωικά πρόσωπα και κείμενα (1911)
  • Τα πρώτα κριτικά (1913)
  • Αριστοτέλης Βαλαωρίτης (1914)
  • Βιζυηνός και Κρυστάλλης (1916)
  • Ιούλιος Τυπάλδος (1916)
  • Πως τραγουδούμε τον θάνατο της κόρης (1918)
  • Πεζοί δρόμοι (3 τόμοι 1929 – 1933)
  • Ο Γκαίτε στην Ελλάδα (1932)
  • Τα χρόνια μου και τα χαρτιά μου 1ος τόμος (1933)
  • Η ποιητική μου (1933)
  • Πεζοί δρόμοι. Κάποιων νεκρών η ζωή (1934)
  • Τα χρόνια μου και τα χαρτιά μου 2ος τόμος (1940).

Μεταφράσεις

  • Β΄ Ολυμπιόνικος του Πινδάρου εφημ. «Εστία», 1896
  • ΙΔ΄ Ολυμπιόνικος Πινδάρου, εφημ. «Ακρόπολις», 1896
  • Πρόας ο Νικίου υπό Αντρέ Λωρί, έκδοση Διάπλασης των Παίδων, 1898.
  • Η Ελένη της Σπάρτης του Αιμ. Βεράρεν 1906.
  • Σημειώνεται ότι πρώτα έργα του Κωστή Παλαμά που μεταφράστηκαν στην αγγλική γλώσσα ήταν Η ασάλευτη ζωή, Η τρισεύγενη, ο Θάνατος παληκαριού και ακολούθησαν άλλα. Στη δε γαλλική γλώσσα πρώτα ήταν Ο τάφος, Ο Δωδεκάλογος του γύφτου, ο Θάνατος παλληκαριού κ.ά., ενώ πλείστα αποσπάσματα άλλων συλλογών μεταφράστηκαν σε διάφορες άλλες γλώσσες όπως στη γερμανική, ιταλική, ισπανική αραβική και τουρκική γλώσσα.

Διακρίσεις για τον Κωστή Παλαμά

  • Ανακήρυξή του σε κορυφαίο πεζογράφο και έναν από τους τρεις κορυφαίους ποιητές όλων των εποχών.
  • Δημιουργία μουσείου με το όνομά του.
  • Δημιουργία ιδρύματος με το όνομά του.
  • Σήμερα «τιμής ένεκεν» φέρεται αφιερωμένη στο όνομά του
  • Βράβευση του με το Αριστείο Γραμμάτων και Τεχνών το 1925 από την ακαδημία Αθηνών της οποίας διορίστηκε μέλος το 1926, ενώ εξελέγη πρόεδρός της το 1930.
  • Ήταν υποψήφιος για το Βραβείο Νόμπελ Λογοτεχνίας 14 φορές (1926, 1927, 1928, 1929, 1930, 1931, 1932, 1933, 1934, 1935, 1936, 1937, 1938 και 1940). Ανάμεσα σε αυτούς που πρότειναν τον Παλαμά για το βραβείο υπήρξε και ο νικητής του 1916 Καρλ Γκούσταφ Βέρνερ φον Χάιντενσταμ, ο οποίος πρότεινε τον Παλαμά τρεις φορές (1928, 1930 και 1935).

Πηγή: https://el.wikipedia.org/wiki/Κωστής_Παλαμάς

Θυμός

Η κατάθλιψη μπορεί να μην είναι επί της ουσίας θλίψη, αλλά θυμός που δεν μπόρεσε να βρει έκφραση και μας κάνει να νιώθουμε λυπημένοι για όλα και για όλους, όταν στην πραγματικότητα είμαστε θυμωμένοι μόνο για συγκεκριμένα πράγματα και συγκεκριμένους ανθρώπους.

Θυμός

Το συναίσθημα της θλίψης

Μερικές φορές παρασυρόμαστε από το συναίσθημα της θλίψης, χωρίς να υπάρχει κάποια προφανή αιτία. Ξυπνάμε το πρωί απογοητευμένοι και αδιάφοροι για όσα συμβαίνουν γύρω μας. Νιώθουμε να μην έχουμε ενέργεια ούτε κάποιο σκοπό στη ζωή μας. Τα πάντα έχουν χάσει τη γεύση τους και οι μικρές καθημερινές προκλήσεις μοιάζουν ένα ασήκωτο βάρος στους ώμους μας. Προσπαθούμε να βρούμε ένα νόημα στη ζωή μας, αλλά όλα μοιάζουν ασήμαντα. Βρισκόμαστε, σύμφωνα με τη διάγνωση των γιατρών σε μία κατάσταση βαριάς κατάθλιψης.

Μια από τις πιο περίεργες αλλά ανατρεπτικές ιδέες σχετικά με την κατάθλιψη εντοπίζεται στην ψυχανάλυση, η οποία υποστηρίζει ότι η κατάθλιψη μπορεί να μην είναι επί της ουσίας θλίψη, αλλά ένα είδος θυμού που δεν μπόρεσε να βρει έκφραση και μας κάνει να νιώθουμε λυπημένοι για όλα και για όλους, όταν στην πραγματικότητα είμαστε θυμωμένοι μόνο για συγκεκριμένα πράγματα και συγκεκριμένους ανθρώπους.

Αν μπορούσαμε μόνο να κατανοήσουμε την απογοήτευση και την οργή μας σε ένα πιο βαθύ επίπεδο, θα μπορούσαμε να ανακτήσουμε τη διάθεσή μας. Δεν είναι η ίδια μας η ύπαρξη αυτή καθαυτή που μας έχει απογοητεύσει, αλλά συγκεκριμένα γεγονότα και παράγοντες που μας έχουν κάνει να χάσουμε τη ταυτότητα μας.

Η θεωρία αυτή προκαλεί διάφορα ερωτήματα. Πώς είναι δυνατόν να είμαστε τόσο έντονα θυμωμένοι χωρίς να γνωρίζουμε τα αίτια της ενόχλησής μας;

Ωστόσο, αυτή η έλλειψη αυτογνωσίας, από την άποψη της συνολικής ψυχικής μας λειτουργίας, δεν φαίνεται να είναι εξ ολοκλήρου ανέλπιστη ή αφύσικη. Δεν είμαστε καλοί στο να παρατηρούμε στενά την προέλευση και τη φύση πολλών συναισθημάτων μας. Μπορεί να γελάμε μέσα μας και παρόλα αυτά να δυσκολευόμαστε να εξηγήσουμε τι έχει πυροδοτήσει αυτό το γέλιο.

Μπορεί να θεωρούμε ένα τοπίο ως πανέμορφο, ένα πρόσωπο ως γοητευτικό ή μια ταινία ως νοσταλγική, χωρίς να γνωρίζουμε τους ακριβείς μηχανισμούς των αποκρίσεων μας. Η κατανόηση ακολουθεί με καθυστέρηση το συναίσθημα που βιώνουμε. Δεν είναι μόνο η θλίψη και η απελπισία που μας αποξενώνει από τον εαυτό μας.

Υπάρχει όμως και ένας άλλος πιο σοβαρός λόγος για τον οποίο χάνουμε την επαφή με το θυμό μας. Ίσως να έχουμε μάθει από την παιδική ηλικία μας, ότι δεν είναι πολύ ωραίο να είμαστε θυμωμένοι. Να έχουμε μάθει ότι ο θυμός διαστρεβλώνει την εικόνα του ευγενικού και συμπαθητικού εαυτού μας. Μπορεί να είναι πάρα πολύ οδυνηρό και ενοχικό να αναγνωρίσουμε ότι νιώθουμε εξοργισμένοι και εκδικητικοί, ακόμα και απέναντι στους ανθρώπους που αγαπάμε και οι οποίοι μπορεί να έχουν κάνει μεγάλες θυσίες για εμάς.

Τα «ασήμαντα« που μας προκαλούν θυμό

Επίσης, καμιά φορά μπορεί να είμαστε θυμωμένοι με κάτι που ίσως ακούγεται παράλογο. Ίσως έχουμε πληγωθεί από πράγματα που μπορεί να απορρίπτουμε ως «ασήμαντα» και για τα οποία έχουμε διδαχτεί να μην δίνουμε σημασία, γιατί θεωρούμε τους εαυτούς μας ισχυρούς και ότι δεν θιγόμαστε από μικρά τραύματα, τα οποία όμως μπορεί να μας πληγώνουν βαθιά.

Τέλος, ίσως να μην είμαστε καλοί στην έκφραση του θυμού μας, γιατί δεν έχουμε δει παραδείγματα επιτυχημένων εκφράσεων θυμού γύρω μας. Μπορεί όταν ακούμε τη λέξη θυμός να τη συσχετίσουμε με ηφαιστειακή καταστροφή, που είναι εξίσου επικίνδυνη και αντιπαραγωγική. Ή μπορεί και να έχουμε ζήσει πολύ καιρό περιτριγυρισμένοι από ανθρώπους που ποτέ δεν τολμούσαν να υψώσουν τις φωνές τους και κατάπιναν με πικρία κάθε προσβολή που δέχονταν. Δεν έχουμε μάθει την τέχνη μιας ελεγχόμενης και καθαρτικής συζήτησης.

Το «πένθος»

Η έξοδος από αυτή την κατάσταση κατάθλιψης δεν είναι η επιδίωξη της καλής διάθεσης, αλλά η έκφραση της στεναχώριας ή αλλιώς του «πένθους» μας. Η λέξη πένθος είναι ιδιαίτερα χρήσιμη στη συγκεκριμένη περίπτωση γιατί υποδεικνύει ένα είδος θλίψης επικεντρωμένο σε ένα αναγνωρίσιμο είδος απώλειας. Όταν «θρηνούμε», μετατρέπουμε την απεριόριστη, άγνωστη θλίψη μας σε κάτι πιο συγκεκριμένο: σε μια θλίψη για τον γονέα που δεν ήταν εκεί για μας, σε μια θλίψη για τον αδελφό που μας κορόιδεψε, σε μια θλίψη για ​​τον σύντροφο που μας πρόδωσε, σε μια θλίψη για τον φίλο που μας είπε ψέματα.

Πώς αντιμετωπίζουμε το θυμό

Η ιδέα δεν είναι να έρθουμε αντιμέτωποι με αυτούς τους ανθρώπους, αλλά να εξετάσουμε τι έχει συμβεί και να συνειδητοποιήσουμε την έκταση της οργής και του συναισθηματικού φορτίου που έχουμε απαρνηθεί, κάτι που μπορεί να βοηθήσει στο να αλλάξει η διάθεσή μας προς το καλύτερο. Ακόμη και όταν συγκεκριμένες σχέσεις και καταστάσεις φαίνονται περίπλοκες στο μυαλό μας, η ζωή ως σύνολο αρχίζει να φαίνεται πιο διαχειρίσιμη και ελπιδοφόρα. Ο εγκέφαλός μας δεν σταματά ποτέ να μας εκπλήσσει.

Πηγή: https://www.psychologynow.gr/arthra-psyxologias/prosopikotita/thymos/7289-pos-i-lypi-mas-klevei-to-dikaioma-tou-thymoy.html

Ολόγυρα στη Λίμνη

Η ζωοδότρα και επικίνδυνη θάλασσα, ο πόνος του ανεκπλήρωτου έρωτα, η παρηγοριά που χαρίζει η θρησκευτική λατρεία, η αγανάκτηση του απλοϊκού νησιώτη για την αδιαφορία και τη διαφθορά του κρατικού μηχανισμού. Η Σκιάθος του 19ου αιώνα, το νησί που γέννησε τον Αλέξανδρο Παπαδιαμάντη – κι αυτός με τη σειρά του, το λάτρεψε – ζωντανεύει στις σελίδες του διηγήματος του: «Ολόγυρα στη λίμνη».

Ολόγυρα στη Λίμνη

Όταν επανήλθες μετά επτά έτη εις την ωραίαν τοποθεσία, την προσφιλή εις τας αναμνήσεις σου, δεν ήτο Φεβρουάριος ο μην και δεν υπήρχον πλέον ίτσια να μυρωνώσι την ατμόσφαιραν με τας μεθυστικάς ευωδίας των. Αλλά δεν ήτο πλέον και η Πολύμνια εκεί, αλλά έμψυχον ίον, η μεθύσκουσα ποτέ την παιδικήν φαντασίαν σου μόνον της λευκής λινομετάξου εσθήτος της τον θρούν. Δεν εσώζετο πλέον ούτε ο σικυών του αγαθού Παρρήση, ο περιβάλλων ποτέ με χλοερόν πλαίσιον την γαληνιώσαν λίμνην, την αντανακλώσαν εις τα νερά της το αίθριον κυανούν, ούτε καν η καλύβα του Λουκά του Θανασούλα, η βρεχόμενη από το κύμα, παρά το στόμιον της λίμνης, όπου ουδείς αλιεύς ετόλμα βολής να πλησιάση, διότι, και κοιμωμένου του Λουκά, η καραμπίνα ηγρύπνει παρά το πλευρόν του, και ήκουες τότε έξαφνα, εν τω μέσω της νυκτός, ξηρόν κρότον, ουδένα καλόν υποσχόμενον εις τον τολμητίαν, όστις θα εδοκίμαζε να πλησιάση ποτέ. Αν ηδύνατο τις να πιστεύση τα λεγόμενα, η καραμπίνα αυτή ήτον το αληθές ξυπνητήρι του ενοικιαστού της λίμνης, ειδοποιούσαν αυτόν μυστηριωδώς διά κτύπου εις τον δεξιόν ώμον περί της λαθραίας προσεγγίσεως βάρκας τινός εκ του λιμένος διά νυκτός. Διότι οι όροι του συμβολαίου έλεγαν, ότι όλα τα κεφαλόπουλα και τα καβούρια, όσα επλησίαζαν εις την λίμνην, ήσαν της λίμνης, ενώ όσα ετόλμων να εξελθώσιν αυτής, δεν ήσαν του λιμένος. Εφηρμόζετο δ’ ενταύθα κατά πλάτος το αξίωμα «τα εμά εμά, και τα σά εμά».

Άλλοτε κατήρχετο εκεί βόσκων τας ολίγας αμνάδας και τα αρνία του. ο μπάρμπα-Γιώργος, Θεός σχωρέσ’τον, ο Κοψιδάκης , όστις δεν εφείδετο να διηγήται εις πάντας όσας οπτασίας έβλεπεν (αγίους, αγγέλους, δαίμονας, την κατάστασιν των ψυχών, και αυτήν την τελευταίαν κρίσιν, όλα τα έβλεπεν ο μακαρίτης) και άπαξ μάλιστα ηλήθευσε περιφανώς, όταν έπεισε τους πολίτας και τον δήμαρχο με όλη τη δωδεκάδα, ότι ήτο επάναγκες ν’ ανακαινίσωσιν εκ βάθρων τον ναΐσκον του Αγίου Γεωργίου. Και προείπεν αυτοίς, ότι, άμα ανέσκαπτον τα θεμέλια, ο Άγιος θα ήρχετο βοηθός. Και πράγματι, ως ήρχισεν η σκαπάνη να ξεκοιλιάζει μετά δούπου την γην και να στομούται, πλήττουσα λίθους και χαλίκας, προέκυψαν εις το φως δίδυμοι τάφοι μετά κιτρίνων σκελετών, τις οίδεν από ποιου λοιμού κατά τους παρελθόντας αιώνας εκεί θαμμένων, και μεταξύ αδελφωμένων κοκκάλων και χώματος ευρέθησαν περί τα εκατόν ενετικά φλωρία. Άλλοι επίστευσαν τότε το θαύμα και άλλοι εξεπλάγησαν διά την σύμπτωσιν, αλλά το ορατόν αποτέλεσμα είναι, ότι ο ναΐσκος, ευπρεπής οποσούν, εκτίσθη. Εις τον ναΐσκον εκείνον, όταν ήτον ακόμη παλαιός και στενός και μικρούτσικος, εκλείετο το πάλαι, όταν ήθελες να επικαλεσθής την βοήθειαν του Αγίου διά τους πρώιμους πόνους της καρδίας σου. Και δεν ηδύνατο τις να σε ονομάση βέβηλον, καθόσον δεν εζήτεις από τον Άγιον εγκόσμιον ευτυχίαν, αλλά παρηγορίαν διά τας θλίψεις σου. Και συ έπλεες τότε εις ψευδή ασφάλειαν, πεποιθώς, ότι κανείς άλλος δεν σε έβλεπε από τον Θεόν και από τον Άγιον-αλλ’ ο νέος εκείνος, όστις εφύλαγε τότε τα πρόβατα του μπάρμπα-Γιώργου, Θεός σχωρέσ’τον, του Κοψιδάκη, αν και δεν ήτο προικισμένος με το χάρισμα της προφητείας και των οπτασιών, ως ο αφέντης του, όταν σ’ έβλεπε αντίκρυ από το λόφον, κι έκλειες την θύραν, άμα έμβαινες εις το εξωκκλήσιον, κατήρχετο γοργά-γοργά από τον λόφον, με τα τσαρουχάκια του, πατών εις την γην τόσο μαλακά, ως να ήτο ελαφρός ατμός διολισθαίνων επί της χλόης, και συνέχων την αναπνοήν του, επλησίαζε σιγά-σιγά εις την μικράν, μισοασβεστωμένην και λαδωμένην από την υπερβολικήν ευλάβειαν των προσκυνητριών υαλόφρακτον θυρίδα του ναΐσκου κι έβλεπε, χωρίς να τον βλέπης, τας μετανοίας και τας προσευχάς σου, και ήκουε, χωρίς να τον ακούης, τους ψιθυρισμούς σου και τους στεναγμούς σου. Ω! πόσα έτη παρήλθον έκτοτε!

…………………………………………………………………………………………..

Ολόγυρα στη Λίμνη, Αλέξανδρος Παπαδιαμάντης

Ο Σπύρος Λούης (1873-1940)

Ο Σπύρος Λούης (Μαρούσι Αττικής, 12 Ιανουαρίου 1873 – Μαρούσι Αττικής, 6 Μαρτίου 1940) ήταν Έλληνας μαραθωνοδρόμος στους Ολυμπιακούς Αγώνες του 1896 και εθνικός ήρωας.

Ο Σπύρος Λούης γεννήθηκε στο Μαρούσι από φτωχή αγροτική οικογένεια. Ο πατέρας του ήταν νερουλάς τότε που ακόμη δεν υπήρχε κεντρική ύδρευση και ο Σπύρος τον βοηθούσε κουβαλώντας το νερό.

Ο Σπύρος Λούης
Ο Σπύρος Λούης

Η αναβίωση των Ολυμπιακών Αγώνων

Όταν αποφασίστηκε να αναβιώσουν τους Ολυμπιακούς Αγώνες το 1894, άρχισαν οι προετοιμασίες για την διοργάνωση των πρώτων σύγχρονων Ολυμπιακών Αγώνων στην Αθήνα. Ένα από τα αγωνίσματα ήταν ο μαραθώνιος, άθλημα που δεν είχε διοργανωθεί ποτέ μέχρι τότε. Η πρόταση είχε γίνει από τον Γάλλο Μισέλ Μπρεάλ, ο οποίος είχε εμπνευστεί από τον άθλο του αγγελιοφόρου Φειδιππίδη, που είχε διανύσει την απόσταση ξεκινώντας από την πόλη του Μαραθώνα μέχρι στην Αθήνα για να αναγγείλει την νίκη των Αθηναίων στη μάχη του Μαραθώνα.

Οι Έλληνες ήταν κατενθουσιασμένοι για το νέο άθλημα και αποφάσισαν να οργανώσουν προκαταρκτικούς αγώνες για τους Έλληνες αθλητές που θα ήταν να δηλώσουν συμμετοχή. Διοργανωτής των προκαταρκτικών ήταν ο συνταγματάρχης του στρατού, Παπαδιαμαντόπουλος, ο οποίος ήταν διοικητής του Λούη κατά τη διάρκεια της στρατιωτικής του θητείας (1893-1895). Ο πρώτος προκαταρκτικός, που ήταν συγχρόνως και ο πρώτος Μαραθώνιος αγώνας, διοργανώθηκε στις 22 Μαρτίου. Νικητής ήταν ο Χαρίλαος Βασιλάκος με 3 ώρες, 18 λεπτά. Ο Λούης συμμετείχε στους δεύτερους προκαταρκτικούς, δύο εβδομάδες αργότερα. Ο Παπαδιαμαντόπουλος που θυμόταν τον Λούη για την αντοχή του στο τρέξιμο, τον είχε πείσει να δηλώσει συμμετοχή, και ο Λούης διέσχισε την τελική γραμμή στην πέμπτη θέση, πίσω από το νικητή Δημήτριο Δεληγιάννη.

Ο Μαραθώνιος ήταν να πραγματοποιηθεί στις 10 Απριλίου (ή στις 29 Μαρτίου σύμφωνα με το Ιουλιανό ημερολόγιο που ήταν τότε σε χρήση στην Ελλάδα).

Ο Μαραθώνιος δρόμος

Η είσοδος του Λούη στο ολυμπιακό στάδιο,συνοδευόμενος στα τελευταία μέτρα από τον πρίγκηπα Κωνσταντίνο.
Η είσοδος του Λούη στο ολυμπιακό στάδιο,συνοδευόμενος στα τελευταία μέτρα από τον πρίγκηπα Κωνσταντίνο.

Ο Παπαδιαμαντόπουλος έδωσε το σήμα εκκίνησης στον Μαραθώνα. Δεκατρείς δρομείς από την Ελλάδα και τέσσερις αθλητές από άλλα έθνη έλαβαν μέρος. Ο Γάλλος Αλμπέν Λερμιζιό (Albin Lermusiaux) που είχε πάρει και χάλκινο στα 1500 μέτρα μπήκε νωρίς μπροστά και προηγείτο. Στο Πικέρμι ο Λούης σταμάτησε σε ένα καφενείο και ζήτησε να πιει ένα ποτήρι κρασί, λέγοντας ότι θα τους φτάσει και θα τους προσπεράσει όλους πριν από το τέλος.

Μετά το 32ο χιλιόμετρο, ο Λερμουζιό κατέρρευσε από την εξάντληση. Το προβάδισμα ανέλαβε τώρα ο Αυστραλός Έντγουϊν Φλακ που πρωτύτερα είχε πάρει μετάλλιο στα 800 και 1500 μέτρα. Ο Λούης άρχισε να ελαττώνει την απόσταση, μέχρι που και ο Αυστραλός, που δεν ήταν συνηθισμένος στις μεγάλες αποστάσεις, κατέρρευσε μερικά χιλιόμετρα αργότερα, αφήνοντας το τελικό προβάδισμα στον Λούη.

Εν τω μεταξύ, στο στάδιο, η ατμόσφαιρα ήταν τεταμένη, ειδικά όταν ένας αγγελιοφόρος με το ποδήλατο είχε βιαστεί να φέρει την είδηση ότι ο Αυστραλός προηγείτο. Ξαφνικά έφτασε και ένας άλλος αγγελιοφόρος που τον είχε στείλει κάποιος αστυνόμος μόλις ο Λούης μπήκε μπροστά, και ανήγγειλε ότι ένας Έλληνας ήταν πρώτος στον αγώνα δρόμου. Οι χιλιάδες θεατές άρχισαν να πανηγυρίζουν και να τον παροτρύνουν φωνάζοντας « Έλλην, Έλλην ! »

Ο Λούης μπήκε στο στάδιο, όπου τον υποδέχτηκε ο λαός μαζί με δυο πρίγκιπες, τον κατοπινό διάδοχο του θρόνου Κωνσταντίνο και τον πρίγκιπα Γεώργιο και τον κέρναγαν κρασί, γάλα, μπύρα, αυγά πασχαλινά, πορτοκαλάδα και άλλα δώρα. Πολλοί του έταζαν από κοσμήματα ως τζάμπα ξύρισμα στο κουρείο για πάντα. Δεν ξέρουμε αν τελικά τα πήρε όλα αυτά τα δώρα. Ο βασιλιάς Γεώργιος ρώτησε τον Λούη τι δώρο θα ήθελε να του προσφέρει, και εκείνος του απάντησε : «Ένα γαϊδουράκι να με βοηθάει να κουβαλάω το νερό».

Ο Λούης έτρεξε τον μαραθώνιο σε χρόνο 2 ώρες, 58 λεπτά και 50 δεύτερα. Μετά τους Ολυμπιακούς γύρισε στο χωριό του και δεν πήρε μέρος σε κανέναν άλλο αγώνα δρόμου. Έζησε μια ζωή ήρεμη, εργαζόμενος ως αγρότης, και αργότερα ως τοπικός αστυνομικός.

Ο Σπύρος Λούης μετά τους Ολυμπιακούς

Ο Σπύρος Λούης στους Ολυμπιακούς Αγώνες του 1936 στο Βερολίνο.
Ο Σπύρος Λούης στους Ολυμπιακούς Αγώνες του 1936 στο Βερολίνο.

Το 1926, ο Λούης κατηγορήθηκε για πλαστογράφηση στρατιωτικών εγγράφων και μπήκε στη φυλακή. Μετά από ένα χρόνο και παραπάνω στη φυλακή, αθωώθηκε και βγήκε, ενώ η υπόθεσή του προκάλεσε σάλο στον Τύπο.

Την τελευταία δημόσια εμφάνισή του έκανε το 1936, όταν προσκλήθηκε ως τιμητικός φιλοξενούμενος από τους διοργανωτές των θερινών Ολυμπιακών Αγώνων του 1936, που διοργανώθηκαν στο Βερολίνο. Στο ντοκιμαντέρ Ολυμπία – Η γιορτή των εθνών εμφανίζεται ο Λούης σε πρώτο πλάνο όταν πήρε μέρος στην εορταστική εναρκτήρια τελετή των αγώνων. Παρελαύνει κατά την είσοδο της ελληνικής ομάδας. Μπροστά πηγαίνει ένα αγοράκι που κρατάει την ταμπέλα με το όνομα της χώρας (γερμ. Griechenland), ακολουθούμενο από τον σημαιοφόρο που κρατάει την ελληνική σημαία. Αμέσως μετά έρχεται ο Λούης με άσπρη  φουστανέλα και σκούρο γιλέκο κρατώντας ένα φουντωτό κλαδί ελιάς στο δεξί του χέρι. Η φορεσιά αυτή, έχει δωρηθεί και φυλάσσεται σήμερα στο Εθνικό Ιστορικό Μουσείο της Αθήνας. Ο Λούης πέθανε λίγους μήνες πριν από την Ιταλική εισβολή στην Ελλάδα. Πολλές αθλητικές λέσχες στην Ελλάδα και στο εξωτερικό φέρουν το όνομά του, όπως το κύριο στάδιο στο Ολυμπιακό Αθλητικό Κέντρο Αθήνας, τον τόπο διεξαγωγής των θερινών Ολυμπιακών Αγώνων του 2004, καθώς επίσης και η λεωφόρος που περνά απέξω. Στο Μόναχο, το όνομά του φέρει η λεωφόρος Spiridon-Louis-Ring που περνάει από το εκεί Ολυμπιακό πάρκο.

Ο Μαραθώνιος του Λούη παρουσιάζεται και στην κινηματογραφική ταινία Συνέβη στην Αθήνα (It Happened in Athens), με την Τζέιν Μάνσφιλντ.

Η έκφραση στα ελληνικά : «Έγινε Λούης» λέγεται για κάποιον που εξαφανίζεται τρέχοντας γρήγορα.

Πηγή: https://el.wikipedia.org/wiki/Σπύρος_Λούης

Ο Νικόλαος Πολίτης (1852-1921)

Ο Νικόλαος Πολίτης (Καλαμάτα, 3 Μαρτίου 1852 – Αθήνα, 12 Ιανουαρίου 1921) ήταν Έλληνας λαογράφος και καθηγητής του Πανεπιστημίου Αθηνών. Θεωρείται ως ο πρόδρομος της επιστήμης της λαογραφίας στην Ελλάδα.

Ο Νικόλαος Πολίτης
Ο Νικόλαος Πολίτης 

Ο Βίος του Νικολάου Πολίτη

Ο Νικόλαος Πολίτης γεννήθηκε στις 3 Μαρτίου 1852 στο χωριό Γιάννιτσα (Ελαιοχώριον Καλαμάτας) και μεγάλωσε στην Καλαμάτα, όπου και τελείωσε το σχολείο. Παππούς του ήταν ο παπά-Νικόλαος Πολίτης συμμαχητής του Παπαφλέσσα στο Μανιάκι, ενώ ο πατέρας του Γεώργιος καταγόταν από το χωριό Γιαννιτσάνικα της επαρχίας Καλαμών και ήταν δικαστικός. Από τα μαθητικά του χρόνια είχε αναπτύξει ενδιαφέρον για την παραδοσιακή ζωή και, ως μαθητής γυμνασίου ακόμα, άρχισε να συντάσσει μια χειρόγραφη εφημερίδα που λεγόταν Ο Φιλόπαις. Αρχίζει να δημοσιεύει λαογραφικές μελέτες σε περιοδικά, όπως η «Ευτέρπη», η «Πανδώρα», η «Εστία»«Χρυσαλλίς»«Φιλόστοργος μήτηρ». Το 1866 όταν ξεσπά η Κρητική επανάσταση επιχειρεί να καταταγεί εθελοντής σε ηλικία δεκατεσσάρων ετών, αλλά τελικά ανακαλύφθηκε από τους γονείς του και επέστρεψε σε αυτούς. Το 1868 με δική του πρωτοβουλία το Γυμνάσιο Καλαμάτας όπου φοιτούσε έδωσε παράσταση με τα έργα του Μολιέρου Ο Ακούσιος γάμος και Ο χαρτοπαίκτης σε δική του μετάφραση, προκειμένου να συγκεντρωθούν χρήματα υπέρ των Κρητών προσφύγων που είχαν καταφύγει στη Μεσσηνία.

Σπούδασε φιλολογία (1868-1872) και νομική (1874-1878) στο Πανεπιστήμιο Αθηνών και το 1870 έγινε μέλος του Φιλολογικού Συλλόγου «Παρνασσός». Εξέδωσε από κοινού με τον Σπυρίδωνα Λάμπρο τα Νεοελληνικά Ανάλεκτα Παρνασσού. Απέκτησε τρεις γιους, μεταξύ τους τον πρωτότοκο φιλόλογο και κριτικό βιβλίου Γιώργο Πολίτη, τον σκηνοθέτη και θεατρικό κριτικό Φώτο Πολίτη και τον νεότερο, καθηγητή στο Αριστοτέλειο Πανεπιστήμιο Θεσσαλονίκης και ακαδημαϊκό Λίνο Πολίτη. Το 1871 βραβεύτηκε για τη μελέτη του  Νεοελληνική Μυθολογία. Στο διάστημα 1876-1880 παρακολούθησε σπουδές στο Μόναχο, ως υπότροφος της ελληνικής κυβέρνησης, τις οποίες ολοκλήρωσε στο Έρλανγκεν όπου έλαβε το διδακτορικό του δίπλωμα. Εκεί συνδέθηκε φιλικά με τον βυζαντινολόγο Καρλ Κρουμπάχερ.

Μετά την επιστροφή του στην Ελλάδα εργάστηκε αρχικά στη Βιβλιοθήκη της Βουλής συμβάλλοντας στην κατάταξη του υλικού της. Το 1882 ονομάστηκε υφηγητής της ελληνικής μυθολογίας στο Πανεπιστήμιο Αθηνών και διετέλεσε ένα από τα ιδρυτικά μέλη της Ιστορικής και Εθνολογικής Εταιρείας της Ελλάδος.

Ο Νικόλαος Πολίτης στο Υπουργείο Παιδείας

Από το 1884 κατέλαβε θέσεις στο Υπουργείο Παιδείας, αρχικά ως Τμηματάρχης Μέσης Εκπαίδευσης (Απρίλιος 1884-Απρίλιος 1885) και έπειτα Γενικός Επιθεωρητής της δημοτικής εκπαίδευσης (Μάιος 1886-Δεκέμβριος 1887). Από τη συνολική εκπαιδευτική κυβερνητική του θητεία θεωρούνται τομές στην ιστορία της εκπαίδευσης η εισαγωγή μαθημάτων των νέων ελληνικών στο λεγόμενο τότε ελληνικό σχολείο και αργότερα στο γυμνάσιο, η δραστική μείωση των ωρών διδασκαλίας των μαθημάτων της ιεράς ιστορίας και η μετωνυμία του μαθήματος σε  θρησκευτικά, η δημιουργία του Βαρβάκειου Πρακτικού Λυκείου (1886), και η αποστολή εγκυκλίου τον Δεκέμβριο του 1887 στο διδακτικό προσωπικό με την οποία προτρεπόταν να συγκεντρώσει λαογραφικό υλικό.

Ο ακαδημαϊκός Νικόλαος Πολίτης

Το 1883 επιθυμώντας να συμβάλει στη δημιουργία εθνικής λογοτεχνικής παραγωγής εισηγείται την προκήρυξη διαγωνισμού για τη συγγραφή ελληνικού διηγήματος στον διευθυντή του περιοδικού Εστία Γεώργιο Κασδόνη. Το 1890 έγινε καθηγητής Μυθολογίας και Ελληνικής Αρχαιολογίας στο Πανεπιστήμιο Αθηνών, του οποίου διατέλεσε και πρύτανης. Ο Νικόλαος Πολίτης ήταν ο πρώτος που δίδαξε πολιτικές και σκηνικές αρχαιότητες και ιστορία θρησκευμάτων σε συγκριτική βάση πριν καθιερωθεί ως διδακτικό αντικείμενο στη θεολογική σχολή. Στο διάστημα 1889-1890 ήταν συνδιευθυντής του περιοδικού Εστία, μαζί με τον Γεώργιο Δροσίνη. Όταν δημοσίευε κείμενα στην Εστία απέφευγε να παραθέτει το όνομά του θεωρώντας πως δεν ήταν αντιπροσωπευτικά της όλης δημιουργίας του. Το 1908 ίδρυσε την Ελληνική Λαογραφική Εταιρεία (ο ίδιος είχε εισηγηθεί τον όρο «λαογραφία» ως αντίστοιχο των ευρωπαϊκών όρων Folklore και Volkskunde), το 1909 ξεκίνησε την έκδοση του περιοδικού «Λαογραφία» και το 1918 ίδρυσε το Λαογραφικό Αρχείο.

Το τέλος του Νικολάου Πολίτη

Ο Πολίτης πέθανε στις 12 Ιανουαρίου 1921 «εκ στηθάγχης, ην επέτεινεν η μέχρι της τελευταίας του βίου στιγμής αδιάκοπος αυτού εργασία».

Αποτίμηση του έργου του

Ο Νικόλαος Πολίτης συστηματοποίησε το έργο της λαογραφίας, ώστε να καλύπτει όλο το φάσμα των εκδηλώσεων του παραδοσιακού βίου: μνημεία λόγου (τραγούδια, παροιμίες, ευχές, διηγήσεις κ.α.), κοινωνική οργάνωση, καθημερινή ζωή (ενδυμασία, τροφή, κατοικία), επαγγελματικό βίο (γεωργικό, ποιμενικό, ναυτικό), θρησκευτική ζωή, δίκαιο, λαϊκή φιλοσοφία και ιατρική, μαγεία και δεισιδαιμονικές συνήθειες, λαϊκή τέχνη, χορός και μουσική. Η ενθάρρυνση της μελέτης της παραδοσιακής ζωής αποτέλεσε πηγή έμπνευσης για τη θεματική και την τεχνοτροπία των ποιητών της Γενιάς του 1880 και των εκπροσώπων της ηθογραφικής πεζογραφίας.

Η μεθοδολογία του Νικολάου Πολίτη

Στην εποχή του Νικόλαου Πολίτη στην Ελλάδα επικρατούσαν δύο μέθοδοι όσον αφορά τη λαογραφία, η εθνογραφική η οποία στηριζόταν στην συγκέντρωση περιγραφικών στοιχείων και η άλλη η συγκριτική με σκοπό τη μελέτη των ελληνικών εθίμων του παρόντος συγκριτικά με εκείνα της αρχαιότητας. Η δεύτερη ήταν απάντηση στις θεωρίες του Γιάκομπ Φίλιπ Φαλμεράυερ για τον αφελληνισμό των Ελλήνων. Η Νεοελληνική μυθολογία, το παλιότερο σημαντικό έργο του Πολίτη, υιοθετεί την θεωρία των επιβιωμάτων – διατυπωμένη από τον Ταίηλορ, κι αποδεκτή από τον Πολίτη – παλιότερα πολιτισμικά στοιχεία μπορούν να διατηρηθούν χωρίς όμως λειτουργικότητα στο σήμερα. Η σύγκριση δεν γινόταν με τους άλλους λαούς, αλλά απέβλεπε στο να αποδείξει συνέχειες. Ο Πολίτης όμως επιχειρεί σύγκριση με άλλους βαλκανικούς και αρχαίους ή σύγχρονους ευρωπαϊκούς λαούς. Γι’ αυτό και θα επικριθεί πιο πολύ, στα πλαίσια του Ροδοκανάκειου διαγωνισμού όπου υποβλήθηκε, η εργασία του αυτή, με την οποία προσδίδει στην σκέψη του πιο πολύ εθνολογική-ανθρωπολογική χροιά, ενώ έχει συλλάβει από τότε τη συνοχή τόσο του Βαλκανικού όσο και του ευρωπαϊκού πολιτισμού, καθώς όλοι αυτοί οι λαοί στην πλειοψηφία τους είναι Ινδοευρωπαϊκοί. Εγκαταλείπει αυτού του είδους τη συγκριτική μέθοδο, τη διαχρονική και της συνέχειας, και ακολουθεί τη σύγκριση μεταξύ των διαφόρων πολιτισμών: δεν βρίσκει ομοιότητες, παρά μόνο επιφανειακές ανάμεσα σε αρχαίους και νεοέλληνες,ενώ είναι οπαδός και της πολυγένεσης, δηλαδή της θεωρίας πως οι άνθρωποι υπό τις ίδιες κοινωνικές συνθήκες δημιουργούν παρόμοια πολιτισμικά στοιχεία, αναγνωρίζοντας τον πανανθρώπινο πολιτισμό.

Γραπτά του Νικολάου Πολίτη

  • Μελέται επί του βίου των νεωτέρων Ελλήνων (2 τ., 1871-1874)
  • Σπυρίδων Λάμπρος, Νικόλαος Πολίτης, επιμ. (1896). Die Olympischen Spiele 776 – 1896 (Τόμος Α’) (PDF) (στα Γερμανικά). Αθήνα, Λειψία, Λονδίνο: Καρλ Μπεκ, F. Volckmar, H. Grevel and co. σελ. 218. Ανακτήθηκε στις 14 Απριλίου 2010.
  • Παροιμίαι (4 τ., 1899-1902)
  • Παραδόσεις (1904)
  • Εκλογαί από τα τραγούδια του ελληνικού λαού (1914)

https://el.wikipedia.org/wiki/Νικόλαος_Πολίτης

Ο Θεόδωρος Πάγκαλος (1878-1952)

Ο Θεόδωρος Πάγκαλος (Σαλαμίνα, 11 Ιανουαρίου 1878 – Κηφισιά, 27 Φεβρουαρίου 1952) ήταν Έλληνας στρατιωτικός, κινηματίας και συνωμότης κατ΄ επανάληψη, που αναδείχθηκε δικτάτορας, πρωθυπουργός και πρόεδρος της Δημοκρατίας. Συμμετείχε στο κίνημα στο Γουδί, στους Βαλκανικούς πολέμους, στο κίνημα της Θεσσαλονίκης, στη Μικρασιατική εκστρατεία, στην επανάσταση του 1922, ενώ από το 1925, με το κίνημα της 25ης Ιουνίου ανέλαβε την πρωθυπουργία, ουσιαστικά ως δικτάτορας. Στη συνέχεια υποχρεώνοντας σε παραίτηση τον τότε πρόεδρο της Δημοκρατίας Παύλο Κουντουριώτη, μετά από μια εκλογική παρωδία εξελέγη πρόεδρος της Δημοκρατίας. Παρέμεινε στην εξουσία μέχρι το 1926, συλλαμβάνοντας και εκτοπίζοντας άνευ δίκης τους πολιτικούς του αντιπάλους στην Νάξο, οπότε και ανατράπηκε από το κίνημα του Κονδύλη. Από το 1926 μέχρι το θάνατό του, το 1952, αποσύρθηκε, με μερικά μικρά διαλείμματα, από την πολιτική ζωή του τόπου. Από τους ιστορικούς έχει χαρακτηριστεί ως αρκετά αμφιλεγόμενη προσωπικότητα. Θεωρείται πως είχε ανάμειξη στον σχηματισμό των δωσιλογικών Ταγμάτων Ασφαλείας κατά την Κατοχή. Ο πολιτικός Θεόδωρος Πάγκαλος είναι εγγονός του.

Ο Θεόδωρος Πάγκαλος
Ο Θεόδωρος Πάγκαλος

Ο Βίος του Θεόδωρου Πάγκαλου

Ο Θεόδωρος Πάγκαλος γεννήθηκε το 1878 στην Σαλαμίνα (στην οικία Κυριάκου Πάλλα επί της οδού Αγίου Μηνά 7, όπου αργότερα λειτούργησε το τριτάξιο ελληνικό σχολείο Σαλαμίνας) και ήταν το τρίτο παιδί του γιατρού και βουλευτή Αττικοβοιωτίας Δημητρίου Πάγκαλου και της Κατίγκως Χατζημελέτη, κόρης αρχοντικής οικογένειας της Ελευσίνας με αρβανίτικη καταγωγή. Η οικογένεια Πάγκαλου καταγόταν από την Μικρά Ασία και εμφανίζεται ήδη από τα βυζαντινά χρόνια. Ανάδοχος του Θεοδώρου ήταν ο στρατηγός και μακρινός συγγενής του, Τιμολέων Βάσσος – Μαυροβουνιώτης. Ο πατέρας του, Δημήτριος, πολιτευόταν με την παράταξη του Χαρίλαου Τρικούπη και είχε εκλεγεί βουλευτής της Η΄ βουλευτικής περιόδου (από τις 23 Σεπτεμβρίου 1879 μέχρι τις 22 Οκτωβρίου 1881) μαζί με τον Στέφανο Ν. Δραγούμη.

Αποφοίτησε από την Ιωνίδειο Σχολή Πειραιά. Το 1895 έκανε αίτηση για τη Σχολή Ναυτικών Δοκίμων, από την οποία απορρίφθηκε. Τελικά κατέληξε να σπουδάζει στην ιατρική σχολή, λογικά λόγω του επαγγέλματος του πατέρα του, την οποία όμως εγκατέλειψε δύο χρόνια αργότερα για να εισαχθεί τελικά στην Στρατιωτική Σχολή Ευελπίδων.

Η στρατιωτική σταδιοδρομία του Θεόδωρου Πάγκαλου

Τον ελληνοτουρκικό πόλεμο του 1897 ο Θεόδωρος Πάγκαλος τον παρακολούθησε ως πρωτοετής της Σχολής Ευελπίδων. Τα συναισθήματα τα οποία ένιωσε μετά την ήττα της Ελλάδας περιγράφονται στα απομνημονεύματά του και είναι τα ίδια με αυτά της πλειονότητας των άλλων αξιωματικών. Υπεύθυνοι για την ήττα, σύμφωνα με τον Πάγκαλο, ήταν οι πολιτικοί, αλλά και ο ίδιος ο διάδοχος Κωνσταντίνος.

Η πορεία του Πάγκαλου στην Ευελπίδων ήταν αρκετά αξιόλογη. Ήταν αρχηγός στην τάξη του όλες τις χρονιές, με συμμαθητές όπως τον Αλέξανδρο Οθωναίο, τον πρίγκιπα Ανδρέα, τον Μαργαρίτη κ.ά. Μάλιστα το 1899 δημιουργήθηκε επεισόδιο μεταξύ του συνταγματάρχη Νικολάου Ζορμπά, διοικητή της σχολής Ευελπίδων, και της βασιλικής Αυλής εξαιτίας της προαγωγής του Πάγκαλου σε επιλοχία, σε αντίθεση με τον συμμαθητή του, πρίγκιπα Ανδρέα, ο οποίος έμεινε στον ίδιο βαθμό. Τον επόμενο χρόνο αποφοίτησε από τη σχολή Ευελπίδων πρώτος στην τάξη του με τον βαθμό του ανθυπολοχαγού.

Τον Οκτώβριο του 1908 στο σπίτι του Πάγκαλου συγκεντρώθηκαν οι Πάσσαρης, Σιώχας, Γεωργακόπουλος, Σάρρος, Ψύχας, Πανάς, Κατσούλης, Φαληρέας, Καθενιώτης και Χατζημιχάλης για να συζητήσουν για τα προβλήματα του στρατού και της χώρας. Στο τέλος αυτής της συνάντησης ιδρύεται ο Στρατιωτικός Σύνδεσμος, ο οποίος θα αποτελέσει τη βάση του κινήματος στο Γουδί και ο οποίος είχε ως σκοπό να προωθήσει μεταρρυθμίσεις στο στρατό, την οικονομία, τη διοίκηση και γενικά στο κράτος. Εκείνη την εποχή ο Θεόδωρος Πάγκαλος υπηρετούσε στον 2ο λόχο του 7ου συντάγματος πεζικού υπό τον Σάρρο. Μέχρι το 1909 στην οργάνωση είχαν ενταχθεί και ανώτεροι αξιωματικοί, όπως οι Νικόλαος Ζορμπάς, Επαμεινώνδας Ζυμβρακάκης, Γεώργιος Σ. Καραϊσκάκης, εγγονός του ομώνυμου οπλαρχηγού του ’21, Γεώργιος Κονδύλης κ.ά. Πολλές από τις συνεδριάσεις του στρατιωτικού συνδέσμου πραγματοποιούνταν στο σπίτι του Πάγκαλου, στην οδό Αριστοτέλους 37 ή σε αυτό στην Ελευσίνα.

Ο Στρατιωτικός Σύνδεσμος γρήγορα μύησε πολλούς αξιωματικούς του στρατού και του ναυτικού και η δράση του έγινε γνωστή και στους κύκλους των ανακτόρων. Η κυβέρνηση Ράλλη, φιλικά προσκείμενη στα ανάκτορα, εξαπέλυσε κύμα μεταθέσεων και παρέπεμψε 12 αξιωματικούς, μεταξύ αυτών και τον Πάγκαλο, στο Ανακριτικό Συμβούλιο προς απόταξη. Εκτός από τον Πάγκαλο οι υπόλοιποι 11 αξιωματικοί καταδικάστηκαν, αλλά και οι δώδεκα αποτάχθηκαν από το στράτευμα. Ο Στρατιωτικός Σύνδεσμος, βλέποντας τον κίνδυνο ματαίωσης του κινήματος, πήρε την απόφαση να δράσει.

Στις 14 Αυγούστου του 1909 ο Πάγκαλος απελευθέρωσε με τη βία αξιωματικούς του στρατού που κρατούνταν φυλακισμένοι λόγω της τότε πολιτικής κατάστασης. Η αποστολή πέτυχε και ο Πάγκαλος με τους συνεργάτες του και τους δραπέτες κατέφυγε στο σπίτι Παπαμαλέκου στην Καστέλλα. Το πρωί όλοι μαζί πήγαν στο Γουδί, όπου είχε δοθεί εντολή να ξεκινήσει η επανάσταση. Το ίδιο πρωί συνέβη ένα περιστατικό με πρωταγωνιστή τον Πάγκαλο και τον Παπούλα, αρκετά παράξενο αν σκεφτεί κανείς τη μεταξύ τους διαφορά στην ιεραρχία. Ο Παπούλας μαζί με τον Σπυρίδωνα Μερκούρη έφτασαν νωρίς το πρωί ως απεσταλμένοι του Ράλλη για να διαπραγματευτούν. Τότε ένας στρατιώτης ρώτησε τον Πάγκαλο αν θα έπρεπε να πάρουν εκτός από τα όπλα και το σπαθί του Παπούλα. Τότε ο Πάγκαλος απάντησε: «Όχι, ας το κρατήσει όπως ο Ναπολέων στο Σεντάν». Το επεισόδιο δεν είχε συνέχεια.

Τον Ιανουάριο του 1910 ο Πάγκαλος αντικατέστησε τον ανθυπολοχαγό Λιδωρίκη στη θέση του γραμματέα στη διοικητική επιτροπή του Στρατιωτικού Συνδέσμου. Ήταν από τους πρώτους που υποστήριξαν τον ερχομό του Ελευθερίου Βενιζέλου. Στις 15 Μαρτίου 1910 και μετά την ανάληψη της εξουσίας από τον Βενιζέλο, ο Στρατιωτικός Σύνδεσμος διαλύθηκε, έχοντας πετύχει τις επιδιώξεις του.

Το 1911 εισήχθη στη σχολή πολέμου και στη συνέχεια στάλθηκε για σπουδές μαζί με άλλους τέσσερις αξιωματικούς στο Παρίσι και συγκεκριμένα στη Γαλλική Ακαδημία Πολέμου. Το 1912 τον βρίσκει διοικητή του λόχου του 7ου συντάγματος πεζικού. Με την έκρηξη του Α΄ Βαλκανικού πολέμου στέλνεται στο Ναύπλιο και λίγο αργότερα στη Λάρισα. Σημαντική ήταν και η συμμετοχή του στη μάχη των Γιαννιτσών στις 19 και 20 Οκτωβρίου του 1912. Ήταν από τους πρώτους που μπήκαν στη Θεσσαλονίκη, από την οποία όμως αναχώρησε λίγο μετά με το 18ο σύνταγμα πεζικού. Στις 24 Νοεμβρίου καταλαμβάνει τη Φλώρινα και επτά μέρες αργότερα επιστρέφει στη Θεσσαλονίκη. Από εκεί φεύγει για το οχυρό του Μπιζανίου, το οποίο, όπως εξομολογείται στα απομνημονεύματά του, δεν θα καταλαμβανόταν χωρίς τη συμβολή του Ιωάννη Μεταξά. Τον Μάρτιο του 1913 επιστρέφει μαζί με όλα τα άλλα τάγματα στη Θεσσαλονίκη. Εκεί, και αφού οι πολεμικές συγκρούσεις σταματούν, πετυχαίνει να πάρει ολιγοήμερη άδεια για να επισκεφθεί την οικογένειά του. Στην Αθήνα έρχεται σε επαφή με τον Βενιζέλο, με τον οποίο συζητά θέματα πολεμικής φύσεως.

Στις 16 Ιουνίου 1913 ξεσπάει ο Β΄ Βαλκανικός Πόλεμος μεταξύ Ελλάδας, Σερβίας, Τουρκίας και Βουλγαρίας. Συμμετείχε στη μάχη του Λαχανά, όπου μάλιστα εν μέσω εχθρικών πυρών οδήγησε τις πυροβολαρχίες μέσα από την περιοχή των συγκρούσεων με ελάχιστες απώλειες. Τις επόμενες μέρες θα αναλάβει το 9ο ευζωνικό τάγμα, το οποίο και θα οδηγήσει στο Μπέλες, όπου διεξήχθη νικηφόρα για τον ελληνικό στρατό μάχη. Στις 27 Ιουνίου καταλαμβάνει το Σιδηρόκαστρο και στις 10 Αυγούστου ο σύντομος αυτός πόλεμος έληξε. Ο Πάγκαλος, λόγω των διαφωνιών που αντιμετώπιζε με τον Χατζανέστη, μετατέθηκε στο 1/38 τάγμα ως υπασπιστής.

Ο Πάγκαλος (αριστερά) με τον στρατηγό Νίδερ, 1917
Ο Πάγκαλος (αριστερά) με τον στρατηγό Νίδερ, 1917

Το Φθινόπωρο του 1913 αναχωρεί για τη Γαλλία, για να σπουδάσει στην Ανώτατη Σχολή Πολέμου μέχρι και τον Αύγουστο του 1914, όταν και εξερράγη ο Α΄ Παγκόσμιος Πόλεμος, στον οποίο η Ελλάδα αρχικά κράτησε ουδέτερη στάση, με συνέπεια να ξεκινήσει ο Εθνικός Διχασμός και να εκδιωχθεί ο βασιλιάς Κωνσταντίνος. Συγκεκριμένα ο βασιλιάς, όντας φιλογερμανός, λόγω των συγγενικών δεσμών που είχε η σύζυγός του, Σοφία, με τη γερμανική βασιλική αυλή, και μη μπορώντας να αναγκάσει την κυβέρνηση να εισέλθει στον Α΄ Παγκόσμιο Πόλεμο με το πλευρό των Κεντρικών Δυνάμεων, άσκησε πιέσεις για να παραμείνει η χώρα ουδέτερη. Ο Ελευθέριος Βενιζέλος, πρωθυπουργός τότε, θεωρώντας ως επέμβαση στην εξωτερική πολιτική της κυβέρνησης τη στάση του βασιλιά, γεγονός που αντέβαινε στο Σύνταγμα, παραιτήθηκε και λίγο αργότερα προχώρησε στο κίνημα της Εθνικής Αμύνης στη Θεσσαλονίκη. Με την επιστροφή του στην Ελλάδα, ο Πάγκαλος διορίστηκε επιτελάρχης της 8ης μεραρχίας στην Πρέβεζα. Λίγους μήνες αργότερα μετατέθηκε στην 4η μεραρχία Ναυπλίου. Το καλοκαίρι του 1916 θα είναι καθοριστικό για την πολιτική ζωή του τόπου. Ο Πάγκαλος μαζί με τον Φικιώρη συστήνουν κρυφή ομάδα αξιωματικών με σκοπό την είσοδο της χώρας στον Α΄ Παγκόσμιο Πόλεμο στο πλευρό της Αντάντ. Μέχρι τα τέλη Αυγούστου είχαν μυηθεί πάνω από 60 αξιωματικοί του στρατού. Το κίνημα της Θεσσαλονίκης, στο οποίο αναφερθήκαμε παραπάνω, ξεσπά και αμέσως η ομάδα Πάγκαλου σπεύδει να το ενισχύσει.

Στις 12 Σεπτεμβρίου αναχωρεί μαζί με άλλους στρατιωτικούς και πολιτικούς με πλοίο από τον Πειραιά και εγκαθίσταται στη Μυτιλήνη, όπου διορίζεται από την Προσωρινή Κυβέρνηση Εθνικής Άμυνας διοικητής Αιγαίου. Στη συνέχεια διορίζεται στρατιωτικός διοικητής Ηρακλείου και τον Μάρτιο του 1917 προάγεται σε αντισυνταγματάρχη, αναλαμβάνοντας παράλληλα τη διοίκηση του 9ου Συντάγματος. Ο Βενιζέλος με τη βοήθεια των δυνάμεων της Αντάντ καταφέρνει να εκδιώξει τον Κωνσταντίνο, να ανέλθει στην κυβέρνηση και ουσιαστικά να εγκαινιάσει την είσοδο της Ελλάδας στον Α΄ Παγκόσμιο Πόλεμο στο πλευρό της Αντάντ.

Με το 9ο σύνταγμα ο Πάγκαλος εισέρχεται στην Αθήνα και εγκαθίσταται στον στρατώνα του Ρουφ αμέσως μετά την έξωση του Κωνσταντίνου. Στις 15 Μαρτίου του 1917 ο Πάγκαλος, έχοντας την απόλυτη εμπιστοσύνη του Βενιζέλου, γίνεται προσωπάρχης του υπουργείου στρατιωτικών, το χαρτοφυλάκιο του οποίου είχε ο ίδιος ο πρωθυπουργός. Κατά τη διάρκεια της θητείας του δημιουργήθηκε παρεξήγηση με τον βασιλιά Αλέξανδρο εξαιτίας κάποιων κατηγοριών του Πάγκαλου που εξελήφθησαν ως ύβρεις κατά του έκπτωτου βασιλιά Κωνσταντίνου Α. Ύστερα όμως από τις απαραίτητες εξηγήσεις προς τον βασιλιά Αλέξανδρο, η παρεξήγηση λύθηκε. Ο Πάγκαλος ήταν ο κύριος εισηγητής και εκτελεστής του νόμου με τον οποίο όλοι οι λιποτάκτες θα έπρεπε εντός 48ωρου να επιστρέψουν στις θέσεις τους, αλλιώς θα εκτελούνταν, νόμο που αργότερα ο Βενιζέλος αναίρεσε. Στις 18 Ιανουαρίου του 1918 ο Πάγκαλος παύθηκε από τη θέση του προσωπάρχη. Λίγες μέρες αργότερα μετατέθηκε στη μεραρχία Σερρών και τον Μάιο του ίδιου χρόνου έγινε διοικητής της 1ης μεραρχίας.

Ο Πάγκαλος με τον Παρασκευόπουλο και τον Στεργιάδη στη Σμύρνη, Οκτώβριος 1920
Ο Πάγκαλος με τον Παρασκευόπουλο και τον Στεργιάδη στη Σμύρνη, Οκτώβριος 1920

Στον Α΄ Παγκόσμιο Πόλεμο συμμετείχε σε διάφορες μάχες, για τις οποίες τιμήθηκε με εύφημη μνεία και πολεμικό σταυρό. Απότοκος όλων αυτών των διακρίσεων ήταν και η επιλογή του από τον αρχιστράτηγο του στρατού Λεωνίδα Παρασκευόπουλο ως γενικού επιτελάρχη της στρατιάς. Τον Μάιο του 1919 αποβιβάστηκε στη Σμύρνη και εγκαταστάθηκε εκεί ως αρχηγός του επιτελείου. Οι συγκρούσεις του με τον Αριστείδη Στεργιάδη, αρμοστή της Σμύρνης, ήταν αρκετές, με αποτέλεσμα να προταθεί από αυτόν και τον Παρασκευόπουλο η αντικατάστασή του. Ο Πάγκαλος εκείνη την εποχή αναχώρησε για το Παρίσι για κατ’ ιδίαν συζητήσεις με τον Βενιζέλο και τους Ευρωπαίους στρατηγούς. Η καλή συνεργασία που είχαν είχε ως αποτέλεσμα την παραμονή του στη θέση του αρχηγού του επιτελείου.

Χάρη στην εξυπνάδα του ο ελληνικός στρατός προέλασε στη Μικρά Ασία και μάλιστα έφτασε να καταλάβει την Προύσα και να σώσει τους Άγγλους στρατιώτες που βρίσκονταν σε δεινή θέση. Η κίνηση αυτή όμως εξόργισε τον Βενιζέλο, αφού η Προύσα δεν εντασσόταν στο σχέδιο δράσης. Στις 22 Αυγούστου του 1920, και ύστερα από διαμάχη του Βενιζέλου με τον Παρασκευόπουλο, λόγω της κατάληψης της Προύσας, ο δεύτερος παραιτείται. Ο Πάγκαλος, παρών στο επεισόδιο, δηλώνει και αυτός την παραίτησή του. Τελικά δεν γίνονται δεκτές. Τις επόμενες μέρες ο Πάγκαλος προάγεται σε υποστράτηγο.

Με την άνοδο της φιλοβασιλικής κυβέρνησης Γούναρη, ο Πάγκαλος ανακαλείται από το μέτωπο και αποστρατεύεται τον Νοέμβριο του 1920. Μέχρι τα γεγονότα της Μικρασιατικής καταστροφής, ο Πάγκαλος είχε αποσυρθεί στην Ελευσίνα, απ’ όπου παρακολουθούσε τις πολιτικές εξελίξεις.

Στις 11 Σεπτεμβρίου του 1922, παράλληλα με το στρατιωτικό κίνημα της Χίου, ο Πάγκαλος έχοντας συστήσει από καιρό μια ομάδα αξιωματικών, σχηματίζει την επιτροπή Αθηνών, η οποία προχωρεί κατευθείαν σε συλλήψεις πολιτικών και απελευθερώσεις φιλελεύθερων προσωπικοτήτων. Με την έλευση της επαναστατικής επιτροπής Πλαστήρα-Φωκά-Γονατά, ο Πάγκαλος διορίζεται διοικητής της σχολής Ευελπίδων. Μέχρι την έλευση της Επαναστατικής Επιτροπής συμπεριφερόταν ως αρχηγός αυτής καθώς είχε την πίστη ότι αυτή θα τίθετο υπό της διαταγές του. Παρ’ όλα αυτά όχι μόνο αγνοήθηκε, αλλά αρκετές αποφάσεις για τη σύλληψη στελεχών της κυβέρνησης που είχαν πραγματοποιηθεί από αυτόν ακυρώθηκαν. Ο Πάγκαλος μαζί με τον Αλέξανδρο Οθωναίο και τον Αλέξανδρο Χατζηκυριάκο  αποτελούσαν ανεξάρτητη ομάδα από την επαναστατική επιτροπή, με την οποία αν και συνεργάζονταν διαφωνούσαν ριζικά ως προς το θέμα της τιμωρίας των υπευθύνων για την καταστροφή. Αυτή η ομάδα δεν είχε συμμετάσχει την μικρασιατική εκστρατεία παραμένοντας στην Αθήνα και διατηρώντας ζωντανή τη νοοτροπία του διχασμού. Υποστηρίζεται ότι σε αυτόν οφείλεται η παραπομπή των οκτώ σε στρατιωτικό δικαστήριο μέσω των έντονων πιέσεων που ασκούσε στο Νικόλαο Πλαστήρα.

Στις 5 Οκτωβρίου συστήθηκε ανακριτική επιτροπή για την τιμωρία των υπευθύνων της Μικρασιατικής Καταστροφής με πρόεδρο τον Θεόδωρο Πάγκαλο. Στην επιτροπή κατέθεσαν όλοι οι κατηγορούμενοι και στις 24 Οκτωβρίου εκδόθηκε το πόρισμα αυτής με το οποίο καταλόγιζε ευθύνες στους κατηγορουμένους. Στη συνέχεια συστήθηκε έκτακτο στρατοδικείο, του οποίου τα μέλη, σε μεγάλο βαθμό, ορίστηκαν από τον Πάγκαλο. Σημαντικό ρόλο διαδραμάτισε ο Πάγκαλος και στην ουσιαστική αθώωση του πρίγκιπα Ανδρέα, συμμαθητή του στη σχολή Ευελπίδων, τον οποίο μάλιστα συνόδευσε ο ίδιος στο Φάληρο απ’ όπου αναχώρησε για το εξωτερικό. Παραδίδεται μάλιστα και χαρακτηριστικός διάλογος μεταξύ των δύο κατά τη διάρκεια της ανάκρισης. Στο ερώτημα του Πάγκαλου προς τον πρίγκιπα Ανδρέα αν έχει παιδιά, ο δεύτερος του απάντησε καταφατικά. Τότε ο Πάγκαλος αποκρίθηκε: «Κρίμα που θα μείνουν ορφανά», σίγουρος ότι, παρά τις διεθνείς πιέσεις, το δικαστήριο δεν θα τον αθώωνε, προκειμένου να ικανοποιήσει το λαϊκό αίσθημα. Μετά από χρόνια ο ίδιος ο Πάγκαλος δήλωσε ότι «οι έξι εκτελεσθέντες υπήρξαν μοιραία κατ’ ανάγκην θύματα στο βωμό της πατρίδας σε κρίσιμες στιγμές».

Ο Θεόδωρος Πάγκαλος και η στρατιά του Έβρου

Στις 14 Νοεμβρίου του 1922 διορίστηκε υπουργός Στρατιωτικών στην κυβέρνηση Στυλιανού Γονατά. Από την θέση αυτή έλεγχε όλες τις προαγωγές και μεταθέσεις προωθώντας, κατά παράβαση της επετηρίδας, τους ευνοούμενούς του. Στις 12 Δεκεμβρίου παραιτήθηκε για να αναλάβει την αρχιστρατηγία της Στρατιάς του Έβρου. Εγκαταστάθηκε στην Αλεξανδρούπολη έχοντας έκτακτες εξουσίες. Για να διευκολυνθεί στο έργο του η κυβέρνηση, κατόπιν υποδείξεώς του, εξέδωσε δύο νόμους, σύμφωνα με τους οποίους η κλοπή υλικού από τον στρατό και η εκ δόλου έκδοση απαλλακτικού σε στρατιώτη από αξιωματικό της υγειονομίας θα τιμωρείτο με εκτέλεση. Οι δύο αυτοί νόμοι, καθώς και οι φήμες περί δεκάδων εκτελέσεων που επίτηδες άφησε να διαρρεύσουν ο ίδιος ο Πάγκαλος, επέβαλαν σε μεγάλο βαθμό την πειθαρχία στο καταπονημένο και διαλυμένο στράτευμα.

Σύντομα κατάφερε να μετατρέψει μια διασκορπισμένη μάζα στρατού με χαμηλό ηθικό σε ισχυρό και αξιόμαχο ετοιμοπόλεμο στρατό 115.000 ανδρών. Στην αντίθετη πλευρά ο τουρκικός στρατός της Θράκης δεν ήταν ικανός σε σχέση με αυτόν του Έβρου. Ο Πάγκαλος πίστευε ότι μπορούσε να καταλάβει την Κωνσταντινούπολη, αφού οι συνθήκες τον ευνοούσαν. Η ελληνική διπλωματία, γνωρίζοντας το αξιόμαχο του στρατού, χρησιμοποίησε αυτόν ως όπλο προκειμένου να συνθηκολογήσει με την Τουρκία. Πράγματι στις 24 Ιουλίου του 1923 υπογράφηκε η Συνθήκη της Λωζάννης.

Η συνθηκολόγηση αυτή δεν ικανοποίησε τον Πάγκαλο, αφού θεωρούσε ότι η κατάληψη της Ανατολικής Θράκης δεν θα ήταν δύσκολη για έναν τέτοιο στρατό. Οι απόψεις του, οι οποίες αντιτίθεντο προς την επαναστατική κυβέρνηση, επέφεραν σύγκρουση μεταξύ της επαναστατικής κυβέρνησης και του ίδιου. Στην Θεσσαλονίκη μάλιστα συγκάλεσε και σύσκεψη με άλλους στρατηγούς προκειμένου να κινηθούν εναντίον της κυβέρνησης. Ο Πλαστήρας έλαβε γνώση της συνάντησης και τον εξανάγκασε σε παραίτηση παρά τις προσπάθειες του Οθωναίου για συνδιαλλαγή.

Μετά από την παραίτηση του ο Πάγκαλος αποφάσισε να ασχοληθεί με την πολιτική, κάτι που θα μας απασχολήσει σε άλλο άρθρο.

Το τέλος του Θεόδωρου Πάγκαλου

Ο Θεόδωρος Πάγκαλος απεβίωσε στις 27 Φεβρουαρίου 1952 από φυματίωση στο ξενοδοχείο «Χλόη» της Κηφισιάς, όπου διέμενε. Η κηδεία του έγινε την επομένη, δημοσία δαπάνη. Το 1950 εξεδόθησαν τα απομνημονεύματά του.

https://el.wikipedia.org/wiki/Θεόδωρος_Πάγκαλος_(στρατιωτικός)

Διμήνι και Σέσκλο (7000πΧ.-4500π.Χ)

Το Διμήνι και το Σέσκλο είναι δύο από τους αρχαιότατους  νεολιθικούς  οικισμούς της Θεσσαλίας, που κατοικήθηκαν για πρώτη φορά στην αρχή της 7ης χιλιετίας (6800 π.Χ) και ερημώθηκαν λίγο πριν το τέλος της 5ης χιλιετίας π.Χ (4.400 π.Χ). μετά την προκεραμική περίοδο και πριν την  τελική νεολιθική. Απέχουν περίπου 4 χλμ. από τον Βόλο.

Χάρτης του Διμηνίου
Χάρτης του Διμηνίου

Η διάταξη των κατοικιών στο Διμήνι

Τα σπίτια είναι διατεταγμένα περιμετρικά σε μια κεντρική αυλή. Η κεντρική αυλή αποτελεί το μεγαλύτερο τμήμα του οικισμού. και ορίζεται από δύο ομόκεντρους σχεδόν κυκλικούς λίθινους περιβόλους, που αποτελούν τους δύο πρώτους από τους έξι συνολικά περιβόλους του Διμηνίου. Η πρόσβαση στην κεντρική αυλή εξασφαλιζόταν από από τους τέσσερις διαδρόμους που είναι ακτινωτά διατεταγμένοι προς αυτήν και παράλληλα χωρίζουν τον οικισμό σε τέσσερις περιοχές (γειτονιές) εκτεινόμενες γύρω από την αυλή σε χαμηλότερο επίπεδο. Περιμετρικά της κεντρικής αυλής οργανώνονται 14 μονόχωρα κτίρια που αποτελούσαν τις κατοικίες των νεολιθικών ανθρώπων. Εξαίρεση αποτελεί το μέγαρο που κτίστηκε στην βόρεια πλευρά της κεντρικής αυλής. Τα κτήρια της είχαν λιθόκτιστα θεμέλια, ανωδομή από ωμά πλιθιά και η στέγη ήταν κατασκευασμένη από ξύλα και καλάμια, δίρριχτη και καλυπτόταν εξωτερικά από στοιβαχτό πηλό.

Η κεντρική αυλή ήταν ένα σημείο αναφοράς με βάση το οποίο αναπτυσσόταν η πολεοδομική οργάνωση του οικισμού, αλλά και ένας χώρος που η χρήση και η λειτουργία του καθοριζόταν από την ανάπτυξη των οικονομικών δραστηριοτήτων των κατοίκων του οικισμού.

Το Λαμιόσπιτο στο Διμήνι

Στο Διμήνι το 1886 ανεσκάφη ο μυκηναϊκός θολωτός τάφος που είναι γνωστό ως Λαμιόσπιτο. Οι μεγάλοι τάφοι είναι περιορισμένοι, το οποίο μας κάνει να υποθέσουμε ότι ανήκουν σε σημαίνοντα πρόσωπα. Οι τάφοι, γενικά, δεν έχουν κανονικό προσανατολισμό και η ταφή είναι συνήθως ατομική. Οι νεκροί θάβονται με τα ρούχα τους και τα στολίδια τους. Ακόμη συνοδεύονται από εργαλεία καθημερινής χρήσης, το οποίο σημαίνει ότι οι άνθρωποι της εποχής πίστευαν στη μετά θάνατον ζωή. Τα εργαλεία αυτά φέρουν ίχνη χρήσης, το οποίο μας κάνει να υποθέσουμε ότι οι νεκροί ήταν και οι ιδιοκτήτες τους.
Το 2001 οι ανασκαφές αποκάλυψαν μια μυκηναϊκή πόλη και ένα ανακτορικό συγκρότημα που πιστεύεται, ότι θα μπορούσε να είναι μέρος της αρχαίας Ιωλκού, κάτι όμως που παραμένει μια απλή εικασία.
Μια εγχάρακτη πέτρα και ένα εγχάρακτο όστρακο επιβεβαιώνουν τη χρήση της γραφής Γραμμική Β.

Ο «Πολιτισμός του Σέσκλου»

Ο νεολιθικός οικισμός του Σέσκλου βρίσκεται νοτιοανατολικά από το σύγχρονο ομώνυμο χωριό, και απέχει 14 χιλιόμετρα από την πόλη του Βόλου.Η περιοχή πήρε το όνομα της από το φυτό σέσκουλο που υπάρχει στην περιοχή. Ο οικισμός αναπτύχθηκε στο λοφώδες περιβάλλον κοντά στον Παγασητικό κόλπο και τη λίμνη Κάρλα. Σημαντικό ρόλο στην επιλογή της θέσης από τους πρώτους κατοίκους της διαδραμάτισε η γεωμορφολογία της ευρύτερης περιοχής, με τα βαθιά ρέματα και τους χαμηλούς λόφους με τη μεγάλη αποστραγγιστική ικανότητα.
Αρχικά ο οικισμός παραμένει αραιοκατοικημένος. Πάνω στο λόφο χτίζονται τα πρώτα σπίτια, με λίθινα θεμέλια, τοίχους από πλιθιά, δάπεδα από πατημένο πηλό, ενώ ανάμεσα στα οικήματα αναπτύσσονται ενδιάμεσοι ανοικτοί χώροι για τις καθημερινές οικοτεχνικές δραστηριότητες των κατοίκων. Αργότερα ο οικισμός απέκτησε μεγάλη έκταση και κατοικήθηκε και ο χώρος απέναντι από το λόφο. Η περίοδος αυτή ταυτίζεται με τον «Πολιτισμό του Σέσκλου» και χαρακτηρίζεται από την αρχιτεκτονική οργάνωση του οικισμού, την αύξηση της γραπτής κεραμικής με παράλληλη βελτίωση της τεχνικής όπτησης της κεραμικής, που επιτυγχάνει θαυμάσια κόκκινα χρώματα και από τη γενικευμένη χρήση λίθινων εργαλείων και οψιανού από τη Μήλο. Σχεδόν όλα τα αρχιτεκτονικά λείψανα που είναι σήμερα ορατά πάνω στο λόφο ανήκουν στη φάση αυτή.

Ο «οίκος του κεραμέως»

Στα τελευταία χρόνια η κατοίκηση περιορίστηκε στο χώρο της Ακρόπολης, όπου κτίζεται ένα μεγάλο μεγαροειδές οίκημα, που περιβάλλεται από περιβόλους με χωρορυθμιστικό ρόλο, όπως και στην περίπτωση του Διμηνίου όπου ανεσκάφη κτίριο με τρία δωμάτια. Τα υπόλοιπα κτίρια διατάσσονται γύρω απ’ αυτό. Το κτίριο αυτό ονομάστηκε από τους αρχαιολόγους «οίκος του κεραμέως», επειδή βρέθηκαν πολλά κεραμικά στο εσωτερικό του.

Οι κατοικίες στις δύο περιοχές υιοθετούν πυκνή διάταξη και καλύπτουν περίπου 100 στρέμματα. Παρατηρούνται συστήματα προστασίας, στο μεν Διμήνι κτίστηκαν διαδοχικά έξι ομόκεντροι τοίχοι που διακόπτονται από εισόδους τοποθετημένες στη σειρά και συνδέονται με εγκάρσια τοιχάρια, ενώ στο Σέσκλο κτίστηκαν μόνο τρεις. Τα σπίτια είναι ημιυπόγειες καλύβες με μόνο ένα χώρο, τα οποία συνυπάρχουν με άλλους τύπους σπιτιών στον ίδιο οικισμό.  
Τα τετράπλευρα μονόχωρα οικήματα  είναι συχνότερα και είναι σχεδόν πάντοτε χτισμένα με αχυροπηλό και η στέγη τους είναι δίρριχτη. Τα υλικά για το χτίσιμο των σπιτιών εξορύσσονται κοντά στις κατοικημένες περιοχές. 

Ο «οίκος του κεραμέως»
Ο «οίκος του κεραμέως»

Τα μέγαρα του Σέσκλου

Στο Σέσκλο συναντάμε δίχωρα σπίτια με δυο ίδια δωμάτια αλλά και τα λεγόμενα «μέγαρα» που αποτελούνται από ένα μεγάλο δωμάτιο, ένα πρόπυλο και ένα μικρότερο δωμάτιο. Κάθε δωμάτιο διαθέτει τη δική του εστία. Ακόμη σε κάθε σπίτι υπήρχαν αποθηκευτικοί χώροι, συνήθως σκαμμένο κοίλωμα στο πάτωμα για τη φύλαξη τροφίμων. Κλειστές θήκες κατασκευάζονται σε ορισμένα δωμάτια για να στεγάσουν αποθηκευτικά αγγεία. 

Η επίπλωση αποτελείται από θρανία χωρίς πλάτη και αργότερα με θρανία με πλάτη, στρογγυλά ή ορθογώνια τραπέζια καθώς και πήλινα λυχνάρια. Τα κτιστά θρανία κατά μήκος των τοίχων χρησιμοποιούνταν και σαν κρεβάτια.

Η ύπαρξη πολλών σπιτιών μας δείχνει ότι κάθε οικογένεια είχε την δική της οικία και κάθε οικία ήταν αυτόνομη οπότε οι άνθρωποι είχαν περάσει σε ένα επίπεδο ιδιωτικότητας. 

Η κοινωνία του Σέσκλου

Η οικονομία της περιοχής βασίζεται στη γεωργία και την κτηνοτροφία αλλά και το εμπόριο. Η κοντινή απόσταση από τον Παγασητικό κόλπο μας βοηθά να εξάγουμε αυτό το συμπέρασμα, όπου υπάρχει θάλασσα υπάρχει ναυτιλία άρα και εμπόριο. Αυτό δείχνει και η χρήση οψιανού από τη Μήλο. Οι παραπάνω ασχολίες αφορούν στους άνδρες. Οι γυναίκες είναι πιο πιθανό να ασχολούνταν με τις δουλειές του σπιτιού, την ανατροφή των παιδιών και ίσως κάποιες ελαφριές αγροτικές ασχολίες, όπως η συλλογή καρπών και η εκτροφή μικρών ζώων. Ακόμη η καλαθοποιία και η υφαντική είναι γυναικείες τέχνες.

Πηγή: «Οι πολιτισμοί του Αιγαίου», Συγγραφέας: Treuil – Darcque – Poursat – Touchais, Μετάφραση: Ο. Πολυχρονοπούλου & Αν. Φιλίππα – Touchais, εκδ. Καρδαμίτσα